Аль-Муминун сүрөсү — Аят 33

1. Сөздөрдүн маанилери:

• الْمَلَأُ: коомдогу белгилүү, кадыр-барктуу адамдар, башчылар, ак сөөктөр.
• كَذَّبُوا بِلِقَاءِ الْآخِرَةِ: акыретке жолугууну, башкача айтканда өлгөндөн кийин кайра тирилип, эсеп-кысапка тартылууну жалганга чыгарышты.
• أَتْرَفْنَاهُمْ: Биз аларга дүйнө жашоосунда мол байлык, кеңчилик жана жыргалчылык бердик, ошонун натыйжасында алар текеберленип, чектен чыгышты.
• بَشَرٌ مِّثْلُكُمْ: силер сыяктуу эле адам, силерден эч айырмасы жок пенде.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Ал элдин каапыр болгон, акыретке жолугууну жалганга чыгарган жана дүйнө жашоосунда Биз берген мол жыргалчылык аларды текебер кылган ак сөөктөрү, башчылары айтышты: «Бул киши силер сыяктуу эле адам. Силер жеген тамактан жейт, силер ичкен суусундуктан ичет. Анын силерден эч кандай артыкчылыгы жок, ошондо ал кантип пайгамбар болуп жиберилсин?» деп, өздөрүнүн жөнөкөй эл массасын жана жолдоочуларын адаштырууга аракет кылышты.

Бул аятта каапырлардын пайгамбарды четке кагуудагы негизги жүйөсү – анын адам баласынан экендигин көрсөтүү аркылуу элди алдоо экени баяндалат. Алар акыретти жана андагы сыйлык-жазаны жокко чыгарып, дүйнөнүн өткөөл жыргалчылыгына алданып, чындыкты кабыл алуудан баш тартышты. Бирок адам болуп жаралгандык пайгамбарлыкка тоскоол боло албастыгын, анткени пайгамбарлар да адамдардан шайланып, аларга вахий келээри ачык баяндалган.

1. Алынуучу пайдалар:

• Ислам дини акыл-эсти жана ой жүгүртүүнү талап кылат; дүйнө байлыгы жана жыргалчылыгы адамды текеберликке жетелеп, акыйкатты кабыл алуудан тосуп калышы мүмкүн экендигин эскертет.
• Пайгамбарлардын да адам баласынан экендиги – аларга ээрчүүнү жеңилдетет, анткени алар биздин турмушубузду, муктаждыктарыбызды жакшы түшүнөт.
• Акыретке болгон ишеним адамды дүйнөнүн убактылуу жыргалчылыгына алданбай, түбөлүк жашоого даярданууга түрткөзөт.
• Ар кандай коомдо чындыкка каршы тургандар көбүнчө бийлик жана байлык ээлери болоору – бул тарыхый кайталанып келүүчү кубулуш; ошондуктан ыймандуу адам сырткы көрүнүшкө эмес, чындыкка таянышы керек.
• Курандагы бул окуялар аркылуу Аллах адамзатка акыйкат жолду таанытып, туура тандоо жасоого чакырат; бул – Исламдын жана Курандын адамзатка болгон чоң мээрими жана жетекчилиги.