Nur surəsi — Ayə 6

Söz izahı:

• يَرْمُونَ: “Rəmy” sözü ərəbcə “atmaq, töhmət atmaq” deməkdir. Burada “zina töhməti atmaq, iftira etmək” mənasındadır.
• أَزْوَاجَهُمْ: “Zövcə” sözünün cəmidir; “arvadlar” deməkdir.
• شُهَدَاءُ: “Şahidlər” deməkdir. Yəni kişinin arvadına zina töhməti atdıqda bunu sübut edəcək şahidlər.
• فَشَهَادَةُ أَحَدِهِمْ: “Onlardan birinin şahidliyi” deməkdir. Burada xüsusi bir şahidlik növü — “liân” şahidliyi nəzərdə tutulur.
• أَرْبَعُ شَهَادَاتٍ: “Dörd şahidlik” deməkdir.
• بِاللَّهِ: “Allaha and içərək” mənasındadır.

Ayənin təfsiri:

Bu ayə, arvadına zina töhməti atan, lakin bunu sübut edəcək dörd şahidi olmayan kişinin necə davranmalı olduğunu bildirir. Belə bir kişi yalnız öz sözünə arxalana bilər; çünki onun əlində başqa dəlil yoxdur. Bu halda İslam onun üçün xüsusi bir yol müəyyən edir: o, məhkəmə qarşısında dörd dəfə Allaha and içib şəhadət verməlidir ki, arvadına atdığı zina töhmətində doğru danışandır. Bu dörd şəhadətdən sonra beşinci dəfə də and içib deyər ki, əgər yalan danışırsa, Allahın lənəti onun üzərinə olsun. Bu yolla kişi özünə tətbiq olunacaq cəzadan — iftira cəzasından — qurtulur. Ayə göstərir ki, İslam ailə münasibətlərində ədaləti və iffəti qorumağı, həm də boş yerə ittiham etməyin qarşısını almağı əmr edir.

Bu hökm, Allahın hikmətinin gözəl bir nümunəsidir: O, hər bir məsələ üçün insanın vəziyyətinə uyğun asanlıq və ədalət yolu açır. Arvadına zina töhməti atan kişi üçün şahid tapmaq çətin ola bilər; lakin Allah onu çıxılmaz vəziyyətdə qoymur, ona and içməklə həqiqəti ortaya qoymaq imkanı verir. Bu, həm kişinin, həm də qadının haqlarını qoruyan, ailənin ləkələnməsinin qarşısını alan bir yoldur.

Ey insan! Gör necə də gözəl bir din — hər bir çətinliyə çarə qoyan, ədaləti və iffəti qoruyan bir din! Allahın bu buyruğu bizə öyrədir ki, sözümüzə diqqət edək, töhmət atmada tələsik olmayaq, əgər haqlıyıqsa, haqqı Allaha and içərək müdafiə edək. Gəl bu ayənin nurundan bəhrələnək, dilimizi yalandan və iftiradan qoruyaq, ailələrimizi sevgi və etimad üzərində quraq.