Naml surasi — Oyat 62

Kalimalarning ma'nolari:

• الْمُضْطَرَّ: og'ir musibat va qiyinchilikka uchragan, chorasiz qolgan inson.
• يَكْشِفُ السُّوءَ: yomonlikni, zararni va ofatni bartaraf qiladi.
• خُلَفَاءَ الْأَرْضِ: yer yuzida avvalgi avlodlar o'rniga keladigan vorislar, xalifalar.
• قَلِيلًا مَا تَذَكَّرُونَ: juda oz eslaysizlar, ya'ni aslida eslamaysizlar.

Tafsir:

Alloh taolo bu oyatda mushriklarga nisbatan ta'na va e'tiroz tarzida so'raydi: Sizlar Allohga sherik qilayotgan bularingiz yaxshimi yoki musibat va balolarga duchor bo'lgan, chorasiz qolgan bandaning duo qilganda uning duosini ijobat qiladigan, uning boshiga tushgan yomonlikni, kasallik va faqirlikni bartaraf qiladigan Zotmi? U yer yuzida sizlarni avvalgi ummatlar o'rniga xalifa qilib, ularning yerlariga merosxo'r qilgan Zotmi?

So'ngra Alloh taolo ulardan so'raydi: Alloh bilan birga shu ishlarni qiladigan biron iloh bormi? Yo'q, bunday emas! Sizlar bu ne'matlarni faqat Allohdan olasizlar, lekin sizlar juda oz eslaysizlar, ya'ni o'ylab, fikr qilib, ibrat olmaysizlar. Shuning uchun ham Allohning ibodatiga Uning o'zgalarini sherik qilasizlar.

Foydalar:

• Ushbu oyat musibat va qiyinchilikda faqat Allohga iltijo qilish, Uning dargohida duoni ijobat qilishiga ishonchni mustahkamlaydi. Bandaning og'ir damda qilgan duosi Alloh tomonidan eshitiladi va ijobat qilinadi.
• Alloh taolo har qanday yomonlikni, kasallikni va ofatni bartaraf qilishga qodir ekanini bilish inson qalbini Allohga bog'laydi va Uning rahmatidan umidvor qiladi.
• Yer yuzida xalifa qilib qo'yilishimiz Allohning bizga bergan ulkan ne'mati ekanini anglab, bu ne'matning shukrini ado etishga undaydi.
• Aql va tafakkur qilish insonni to'g'ri yo'lga boshlaydi. Shuning uchun har bir inson o'z hayotida Allohning alomatlari haqida o'ylab, ibrat olishi lozim.