Naml surasi — Oyat 63

Kalimalarning ma'nolari:

• ظُلُمَاتِ الْبَرِّ وَالْبَحْرِ — quruqlik va dengizdagi qorong'uliklar, yo'lni adashtiruvchi zulmatlar.
• بُشْرًا — xushxabar beruvchi, ya'ni yomg'ir oldidan esadigan shamollar.
• بَيْنَ يَدَيْ رَحْمَتِهِ — Uning rahmati (yomg'iri) oldidan, ya'ni yomg'ir kelishidan oldin.
• تَعَالَى — pok, oliy va har qanday nuqsondan xoli.

Tafsir:

Alloh taolo bu oyatda mushriklarga qarab, ularning butlarga sig'inishini aqlsizlik ekanini isbotlamoqda. U zot aytadi: "Sizlarni quruqlik va dengiz zulmatlarida, yo'lingizni yo'qotib, adashib qolganingizda to'g'ri yo'lga boshlaydigan Zot kim? U zot sizlarga yulduzlarni, tog' belgilarini va boshqa mo'ljallarni yo'l ko'rsatuvchi qilib yaratdi. Yana o'sha Zotning o'zi rahmatining (yomg'irning) oldidan xushxabar qilib, shamollarni yuboradi. Bu shamollar bulutlarni haydab, o'lgan yerlarni jonlantiruvchi yomg'irni olib keladi. Bas, shunday qudratli ishlarni qiluvchi Alloh bilan birga boshqa iloh bormi? Sizlar butlaringizdan bunday ishlarni qila oladigan biror narsani ko'ryapsizlarmi? Yo'q, aslo! Alloh taolo ularning U zotga sherik qilayotgan narsalaridan pok va oliydir."

Bu oyatda Alloh taolo o'zining yagonaligi va qudratiga dalil qilib, insonning eng og'ir damlarida — quruqlik va dengiz zulmatlarida yo'ldan adashganda Ungagina iltijo qilishini eslatadi. Chunki o'sha paytda inson butlarni emas, balki yolg'iz Allohni chaqiradi. Shuningdek, shamollarning yuborilishi va ular orqali yomg'irning kelishi ham Allohning rahmati va qudratining alomatidir.

Foydalar:

1. Alloh taoloning quruqlik va dengizdagi hidoyati — Uning rahmati va lutfining belgisi. Inson har qanday qiyin vaziyatda faqat Allohga suyanishi kerak.
2. Shamollarning yuborilishi va yomg'irning kelishi — Allohning bandalariga bo'lgan rahmatining namoyonidir. Bu bizni U zotga shukr qilishga undaydi.
3. Bu oyat musulmonni tavhid (yagonalik) e'tiqodida mustahkamlaydi va shirkdan (Allohga sherik keltirishdan) qaytaradi. Chunki bunday ulug' ishlarni faqat yolg'iz Alloh qila oladi.
4. Alloh taolo o'z bandalariga doimo yaqin va ularning holatini biluvchidir. U zot qiyin paytlarda ularni tark etmaydi, balki yo'l ko'rsatadi va rahmatini yuboradi.