سوره عنکبوت — آیه 54

معانی کلمات:

• یَسْتَعْجِلُونَکَ: از تو شتابزدگی میخواهند و عذاب را به تَعْجیل طلب میکنند.
• لَمُحِیطَةٌ: قطعاً احاطهکننده و فراگیرنده است؛ یعنی از هر سو آنها را در بر گرفته است.

تفسیر آیه:

مشرکان و کافران از روی استهزا و انکار، از تو ای پیامبر، درخواست شتاب در آمدن عذاب الهی را دارند و میگویند: اگر راست میگویی، این عذاب را که ما را به آن تهدید میکنی، هرچه زودتر بر ما فرود آور. اما آنها نمیدانند که این عذاب حتماً به وقوع خواهد پیوست، خواه در دنیا و خواه در آخرت. در حقیقت، عذاب جهنم در آخرت چنان آنان را احاطه کرده است که هیچ راه فرار و گریزی از آن ندارند؛ نه میتوانند از آن بگریزند و نه پناهگاهی برایشان خواهد بود. این احاطه، نشانه قطعیت و حتمیت عذاب الهی بر کافران است، هرچند که آنها در جهل خود، آن را به تمسخر میگیرند و شتاب در آن را میخواهند.

فواید و پیامهای آیه:

• حتمیت وعده الهی: هیچ چیز نمیتواند مانع اجرای وعده و عذاب خداوند شود؛ پس انسان باید از غفلت و استهزا بپرهیزد و به فکر نجات خود باشد.
• پرهیز از تمسخر دین: کسانی که وعدههای الهی را به تمسخر میگیرند و شتاب در عذاب را میخواهند، در حقیقت خود را در معرض خشم و احاطه عذاب الهی قرار میدهند.
• فرصت توبه و بازگشت: این آیه هشداری است برای همه تا پیش از فرا رسیدن عذاب، به درگاه خداوند بازگردند و از گناهان خود توبه کنند، زیرا پس از احاطه عذاب، هیچ راه نجاتی وجود نخواهد داشت.
• ایمان به آخرت: یادآوری احاطه جهنم بر کافران، مؤمنان را به پایداری در ایمان و دوری از اعمالی که انسان را به سوی آن سوق میدهد، ترغیب میکند.