Suuratu Aal-Imran — Aaya 61

Firo ma’anaje (Ma’anucci kelmeji):

• *حَاجَّكَ*: Ɗenndugol e maa, yeddondiral e maa.
• *نَبْتَهِلْ*: En ndewto Alla e tikkere e kolliingo, en ɲaagoo mo yo O hoolngo kuddi e fowu.
• *لَعْنَتَ اللَّهِ*: Kuddi Alla e woɗɗitagol mo e yurmeende makko.

Fasiru aaya (Tafsiru):

Ɗum woni ko Alla wi’i: Ey Annoowo (S.A.W.), mo yeddondirii e maa e fii Iisaa ɓii Maryama, caggal nde anndal goonga ari e maa wonnde kanko ko jeyaaɗo Alla, e wonnde daartol makko ko karallaagal, e wonnde o wuuri ko e tawde Alla, e wonnde o maayi ko e tawde Alla — ɓee yeddondirooɓe e maa, wi'u ɓe: "Ngaree, en noddu ɓiɗɓe amen e ɓiɗɓe mon, e rewɓe amen e rewɓe mon, e wonkii amen e wonkii mon, refti en ɲaagi Alla e tikkere e kolliingo, en wi'a: Kuddi Alla wonan ɓe fowuɓe e goonga, ɓe mbi'ata ko wonaa goonga fii Iisaa." Ɗum ko wi'eteeɗo *mubaahala* (ɲaagagol kuddi hakkunde ɗiɗo). Nde Annabi (S.A.W.) noddi ɓe ɗum, ɓe mbi'i: "Min ndaara, min ndaara." Ɓe njaɓaani ɗum, sabu ɓe anndi goonga, ɓe kulii kuddi. Ɗum waɗi ko ɓe nanondiri e yoɓde *jizya* (njoɓdi ndeenka) — ɓe hokki ɗum, ɓe ruttii.

Faayiɗe (Faide) iwde e aaya ɗoo:

1. Ɗum holli ko Annabi Muhammadu (S.A.W.) woni goongaajo e nder noddaango makko, sabu o noddi ɓe e mubaahala, ɗum ko ko wonaa goongaajo waɗata — o hoolniima wonde o woni e goonga.
2. Ɗum holli daraja mawnde Iisaa (A.S.) e wonnde o jeyaaɗo Alla, wonaa ɓii Alla, e wonnde o alaa ko o waɗi e laamu Alla.
3. Ɗum jannginii en mbaadi diina: nde goonga laaɓi, yo neɗɗo hoolo Alla, o hoolna ɓe e laawol laaɓngol, o wota o nanondir e fenaande.
4. Ɗum holli ko ɓesngu Annabi (S.A.W.) — hono Ali, Fatima, Hasan e Husain — ɓe ko ɓuri ɓadaade makko, e ɓe ko ɓuri teddude e makko, ɗum holli teddungal maɓɓe e nder Lislaam.
5. Ɗum holli ko *mubaahala* laawol hollirngol goonga e nder luural diina, kono ɗum waɗetee ko e yamiroore Alla tan, e nder miijo laaɓngal e hoolaare e Alla.