Сураи Аз-Зумар — Оят 16

1. Маънои калимаҳое, ки дар оят равшанӣ талаб мекунанд:

• ظُلَلٌ: ҷамъи «ظُلَّة», ки маънои соябон, парда ё чизеро дорад, ки аз боло пӯшида меистад. Дар ин оят ба маънои қабатҳо ва пардаҳои аз оташ ва дуд сохташуда омадааст.
• يُخَوِّفُ: метарсонад, бим медиҳад.
• فَاتَّقُونِ: пас аз Ман битарсед, худро аз азоби Ман нигаҳ доред, яъне амрҳоямро иҷро кунед ва аз манъкардаҳоям дур шавед.

1. Тафсири оят:

Ин оят дар бораи ҳоли кофирон ва гунаҳгорон дар рӯзи қиёмат аст. Онҳо дар дузах аз ҳар тараф дар миёни азоб қарор мегиранд: аз болои сарашон қабатҳо ва пардаҳое аз оташ ва дуд фурӯ меояд, ва аз зери пойҳошон низ ҳамин гуна қабатҳо ва бистаре аз оташ қарор дорад. Пас онҳо дар миёни оташ аз ҳар ҷониб иҳота шудаанд ва роҳи гурезе надоранд.

Ин азоби сахт ва ҳамоғӯшкунанда аст, ки Худованди мутаъол бо он бандагони Худро метарсонад, то онҳо бедор шаванд ва аз роҳи нодуруст баргарданд. Ин тарсондан аз рӯи раҳмат ва меҳрубонӣ аст, на аз рӯи зулм; зеро Худо мехоҳад бандагон аз азоби дарднок наҷот ёбанд. Баъд Худованд бо мулоимат ва меҳрубонӣ муроҷиат карда мефармояд: «Эй бандагони Ман! Аз Ман битарсед ва худро аз азоби Ман нигаҳ доред». Яъне тақво ва парҳезгорӣ — иҷрои фармонҳо ва тарки гуноҳҳо — роҳи наҷот ва саодат аст.

1. Фоидаҳое, ки аз ин оят гирифта мешаванд ва одамонро ба ислом ва Қуръон меҳрубон месозанд:

• Худованд бандагони Худро дӯст медорад ва онҳоро аз азоби сахт огоҳ мекунад, то ба ҳалокат наафтанд. Ин нишонаи раҳмат ва ғамхории Ӯст.
• Ояти Қуръон моро водор мекунад, ки дар бораи рӯзи қиёмат ва ҳисоби аъмол ҳамеша ба ёд дошта бошем ва худро барои он рӯз омода созем.
• Тақво ва парҳезгорӣ сабаби наҷот аз азоб ва ба даст овардани хушнудии Худованд аст. Ҳар кас аз гуноҳ дурӣ ҷӯяд ва амрҳои Худоро иҷро кунад, дар ду ҷаҳон комёб мешавад.
• Худованд бандагони Худро бо номи «бандагони Ман» мухотиб месозад, ки ин изҳори меҳру муҳаббат аст ва дили инсонро ба Ӯ наздик мегардонад.
• Қуръон китоби ҳидоят ва раҳмат аст; он на танҳо аз азоб огоҳ мекунад, балки роҳи раҳоӣ ва саодатро низ нишон медиҳад. Пас биёед ба ин китоби осмонӣ рӯ оварем ва аз таълимоти он пайравӣ кунем.