سوره غافر — آیه 2

معانی کلمات:

• تَنزِیلُ: نازل کردن، فرو فرستادن.
• الْکِتَابِ: قرآن کریم.
• الْعَزِیزِ: آن که بر همه چیز چیره و غالب است و هیچ کس بر او غلبه نمی‌کند.
• الْعَلِیمِ: آن که به همه چیز و همه اسرار آگاه است.

تفسیر آیه:

این آیه بیان می‌کند که نازل شدن این کتاب (قرآن) از جانب خداوندی است که دارای دو صفت بزرگ «عزت» و «علم» است. او «عزیز» است؛ یعنی آن چنان قدرتمند و شکست‌ناپذیر است که هیچ موجودی یارای مقابله با او را ندارد و همه مخلوقات در برابر اراده او تسلیم‌اند. او «علیم» است؛ یعنی دانش او به همه چیز احاطه کامل دارد، از ظاهر و باطن، از نهان و آشکار، و از مصالح و منافع بندگانش آگاه است. پس این کتاب که از سوی چنین خدای حکیم و قدرتمندی نازل شده، نه تنها در محتوا از هر خطا و نقصی پیراسته است، بلکه در برابر هرگونه تحریف و تغییر نیز محفوظ خواهد ماند. نزول این کتاب، خود نشانه‌ای از رحمت و لطف خداوند به بندگان است تا راه هدایت را بیابند و از گمراهی نجات یابند.

فواید و پیام‌های آیه:

1. قرآن کتابی است که از سوی خدایی نازل شده که هم قدرتش بی‌نهایت است و هم علمش نامحدود؛ بنابراین می‌توان به کامل بودن و جاودانگی آن اطمینان کامل داشت.
2. شناخت صفات خداوند (عزت و علم) باعث می‌شود که انسان با اطمینان خاطر و آرامش، به دستورهای قرآن عمل کند و بداند که این دستورها بر اساس حکمت و مصلحت واقعی اوست.
3. این آیه انسان را به تواضع در برابر عظمت خداوند دعوت می‌کند و او را از سرکشی و تکبر بازمی‌دارد؛ زیرا در برابر خدایی که همه چیز را می‌داند و بر همه چیز غالب است، هیچ راهی برای فرار از مسئولیت‌ها وجود ندارد.
4. نزول قرآن از سوی چنین خدایی، بزرگ‌ترین نعمت و رحمت برای بشریت است که با تمسک به آن، سعادت دنیا و آخرت را برای خود تضمین کند.