Ğafir surəsi — Ayə 43

1) Bəzi sözlərin izahı:

• لَا جَرَمَ (la cərəmə): “Şübhəsiz”, “həqiqətən”, “heç şübhə yoxdur” mənasındadır. Bu ifadə danışanın sözünü qəti şəkildə təsdiqləməsi üçün istifadə olunur.
• دَعْوَةٌ (də'vətun): Burada “çağırışa cavab vermə”, “duaya cavab vermə” mənasındadır. Yəni bir şeyin özünə dua edilməsinə cavab verməsi, çağırışı eşidib qarşılıq verməsi deməkdir.
• مَرَدَّنَا (mərəddəna): “Qayıdışımız”, “dönüşümüz” deməkdir. Hamımızın son dönüş yeri.
• الْمُسْرِفِينَ (əl-müsrəfin): “Həddi aşanlar”, “ifrata qaçanlar” deməkdir. Burada küfr və günahda həddi aşanlar nəzərdə tutulur.

2) Ayənin təfsiri:

Bu ayədə həmin mömin şəxs öz qövmünə son və çox qəti bir həqiqəti bəyan edir. O deyir: Sizin məni çağırdığınız o bütlər və uydurma ilahlar heç bir şeyə layiq deyillər. Onların nə dünyada, nə də axirətdə heç bir çağırışa cavab vermə gücü yoxdur. Çünki onlar özləri aciz varlıqlardır; nə eşidirlər, nə görürlər, nə də bir kimsəyə fayda və ya zərər verə bilərlər. Belə bir şeyə ibadət etmək, ona dua edib kömək istəmək ən böyük ağılsızlıqdır.

Sonra o, ən mühüm həqiqəti xatırladır: Hamımızın qayıdışı yalnız Allaha tərəfdir. Hər bir insan ölümdən sonra Allahın hüzuruna çıxacaq və etdiyi hər bir əməlin hesabını verəcəkdir. Allah heç kimsəyə zülm etməz; yaxşılıq edənə yaxşılıq, pislik edənə isə ədalətli cəza verər.

Ayənin sonunda isə böyük bir xəbərdarlıq gəlir: Küfr, şirk və günahda həddi aşanlar, yəni Allaha qarşı üsyan edib Onun hüdudlarını pozanlar, məhz od sakinləridir. Onlar Cəhənnəmdə əbədi qalacaqlar.

Ey insan! Bu ayə sənə çox mühüm bir həqiqəti xatırladır: Sənin ibadət etdiyin, güvəndiyin, kömək dilədiyin hər şey bir gün yox olacaq. Yalnız Allah əbədidir, yalnız O hər şeyə qadirdir və yalnız O dualara cavab verir. Elə isə qəlbinizi yalnız Allaha bağlayın. Onun rəhməti genişdir, tövbələri qəbul edir. Gəlin, həddi aşmadan, Onun yolunda sabit qalaraq Cəhənnəmdən uzaq duran və Cənnətə nail olan bəxtiyar qullardan olaq.