الْأَسْفَلِينَ: تر ټولو ښکته (د دوزخ تر ټولو ژور ځای)
د آیت تفسیر:
کله چې کافرانو ته د دوزخ عذاب ښکاره شي او د خپلې ګمراهۍ له امله په پښېمانۍ کې ډوب شي، نو دوی به په دوزخ کې چیغې او ژړا کوي او وايي: "اې زمونږ ربه! هغه دوه کسان مونږ ته وښیه چې له جن او انسان څخه وو او مونږ یې ګمراه کړل، چې هغوی دواړه د خپلو پښو لاندې کړو، تر څو د دوزخ په تر ټولو ښکته او ژور ځای کې وي او تر ټولو سخت عذاب ویني."
دا هغه مشران او لارښودان دي چې دوی یې د کفر او ګناه لارې ته راوبلل: له جن څخه ابلیس، چې د کفر او معصیت بنسټ ایښی، او له انسان څخه قابیل د آدم زوی، چې لومړی یې د وینې تویولو او ظلم دود پیل کړ. همدارنګه د جن او انسان هغه شیطانان چې د دوزخ لارې ته یې خلک رابلل او د ګمراهۍ او عذاب مشران وو.
کافر به په دې سره غواړي چې خپله غچ او کرکه د خپلو ګمراه کوونکو مشرانو څخه واخلي، خو دا به د دوی لپاره هېڅ ګټه نه لري، ځکه چې دوی ټول به په دوزخ کې وي او هر یو به خپل عذاب ویني.
د آیت څخه اخیستل شوي ګټې:
د ګمراه کوونکو مشرانو سزا به تر ټولو سخته وي، ځکه چې دوی نه یوازې ځان ګمراه کړی، بلکې نور یې هم ګمراه کړي دي.
د قیامت په ورځ به د ګمراهانو ترمنځ دښمني او کرکه وي، او دوی به یو پر بل لعنت وايي.
دا آیت د هغو خلکو د خطر څخه خبرداری راکوي چې د فساد او ګمراهۍ مشري کوي، او مونږ ته دا درس راکوي چې داسې ملګري او مشران غوره کړو چې مونږ د الله د رضا لارې ته راوبولي، نه د هغو کسانو ملګرتیا چې مونږ د دوزخ لارې ته بوځي.
په دې آیت کې د اسلام د عدالت او انصاف ښکلا ښکاري، چې هر څوک به د خپلو کړنو سزا ویني، او هیڅوک به د بل په ځای عذاب نه ویني، خو د ګمراه کوونکو سزا به ډېره سخته وي ځکه چې دوی د نورو د ګمراهۍ مسوول هم دي.
SurahQuran.com was founded as a humble effort to serve the Noble Book and the pure Sunnah, to invite people to Allah, and to make the religious sciences accessible according to the methodology of the Quran and Sunnah. We praise and thank Allah for His grace, and we ask Him to accept our work and make it sincere for His noble Face.