Сураи Аш-Шура — Оят 51

1. Маънои калимаҳои муҳим:

• بَشَرٍ (башар): инсон, одамизод.
• وَحْيًا (ваҳй): илҳом, паёми пинҳонӣ, ки Худо ба дили паёмбар меандозад.
• حِجَابٍ (ҳиҷоб): парда, монеа.
• رَسُولًا (расул): фиристода, фаришта ё паёмбар.
• بِإِذْنِهِ (би изниҳ): бо иҷозат ва хости Ӯ.
• عَلِيٌّ (алийй): баландмартаба, аз ҳама болотар.
• حَكِيمٌ (ҳаким): доно, ҳикматнок.

1. Тафсири оят:

Ҳеҷ инсоне сазовор нест ва имкон надорад, ки Худованд бо ӯ мустақиман ва бевосита сухан гӯяд, магар ба яке аз се роҳ:

Аввал, ба воситаи ваҳй — яъне Худо ба дили паёмбар маъноеро меандозад ё илҳом мекунад, бидуни сухан ва овоз.

Дуюм, аз паси парда — ки паёмбар овозро мешунавад, вале Худоро намебинад, чунон ки Мӯсо (а) бо Худо аз паси парда суҳбат кард.

Сеюм, Худо фиристодае (фариштае чун Ҷабраил)-ро мефиристад, ки бо иҷозати Худо он чиро, ки Ӯ мехоҳад, ба паёмбар ваҳй мекунад. Пас фаришта суханони Худоро ба паёмбар мерасонад.

Ҳамоно Худо баландмартаба аст дар зот, сифатҳо ва афъолаш, ва аз ҳама чиз болотар аст; дар офариниш, тақдир ва шариати худ ҳикматнок аст. Дар ин оят исботи сифати сухан гуфтани Худо ба таври шоиста ба бузургии Ӯ вуҷуд дорад.

1. Фоидаҳо аз оят:

• Инсон наметавонад бевосита бо Худо сухан гӯяд, зеро Худо аз ҳама чиз болотар ва бузургтар аст; ин ба мо таълим медиҳад, ки бузургии Худоро эҳтиром кунем.
• Худо бо бандагони худ тавассути роҳҳои гуногун — ваҳй, аз паси парда ё фиристодани фаришта — муошират мекунад, ки ин нишонаи раҳмат ва ғамхории Ӯ ба инсон аст.
• Ваҳй танҳо бо иҷозати Худо сурат мегирад, на аз ҳавои нафси фаришта ё паёмбар; ин боиси итминон ба дурустии паёмҳои осмонӣ мегардад.
• Худо Ҳаким аст, ҳамаи корҳояш аз рӯи ҳикмат аст; пас мо бояд ба тақдир ва шариати Ӯ розӣ бошем.
• Ин оят моро ба сӯи имон ба паёмбарон ва китобҳои осмонӣ ҳидоят мекунад, зеро Худо роҳи муоширати худро бо инсон муайян кардааст.
• Дарк кардани он ки Худо сухан мегӯяд (сифати калом), моро ба Ӯ наздиктар мекунад ва муҳаббати моро ба Қуръон, ки сухани Худост, зиёд мегардонад.