محمد سۈرىسى — ئايەت 32

1. ئايەتتىكى چۈشەندۈرۈشكە موھتاج سۆزلەر:

• كەفەرۇ: ئىنكار قىلدى، ئىمان ئېيتمىدى.
• سەددۇ: توسۇپ قويدى، ئىسلام دىنىغا كىرىشتىن ۋە ئۇنىڭغا ئەمەل قىلىشتىن توسۇپ قويدى.
• شاققۇ: قارشى چىقتى، ئاداۋەت قىلدى، مۇخالىپەت قىلدى.
• ئەلھۇدا: ھىدايەت، توغرا يول، يەنى ئىسلام دىنى ۋە پەيغەمبەر ئەلەيھىسسالامنىڭ پەيغەمبەرلىكىنىڭ ھەقىقىيلىكى.
• لەن يەزۇررۇ: ھەرگىز زىيان يەتكۈزەلمەيدۇ.
• يۇھبىت: بىكار قىلىدۇ، يوققا چىقىرىدۇ.

1. ئايەتنىڭ تەپسىرى:

ئاللاھ تائالا بۇ ئايەتتە ئىمان ئېيتمىغان ۋە باشقىلارنىمۇ ئىسلام دىنىدىن توسقان كىشىلەرنىڭ ئاخىرقى ئاقىبىتىنى ئېيتىپ بەرمەكتە. ئۇلار پەقەت ئۆزلىرى ئىنكار قىلىپ قالماستىن، باشقىلارنىمۇ ھەق يولىدىن توسۇپ قويدى، ھەمدە پەيغەمبەر ئەلەيھىسسالامغا قارشى چىقىپ، ئۇنىڭغا ئاداۋەت قىلدى. ئۇلار بۇنداق قىلىشتىن بۇرۇن، پەيغەمبەر ئەلەيھىسسالامنىڭ ھەقىقەتەن ئاللاھ تەرىپىدىن ئەۋەتىلگەن پەيغەمبەر ئىكەنلىكى ئۇلارغا ئوچۇق-ئاشكارا ئېنىق بولغان ئىدى. شۇنداق بولسىمۇ ئۇلار ھەقنى ئىنكار قىلىپ، ئۇنىڭغا قارشى تۇردى.

ئاللاھ تائالا ئۇلارغا شۇنى بىلدۈرمەكتەكى، ئۇلارنىڭ بۇ قىلمىشلىرى ئاللاھقا ھەرگىز ھېچقانداق زىيان يەتكۈزەلمەيدۇ. ئاللاھ ئۇلارغا ھېچقانداق ئېھتىياجلىق ئەمەس، ئۇلارنىڭ كۇفرى ۋە توسقۇنلۇقى ئاللاھنىڭ دىنىغا ھېچقانداق زىيان يەتكۈزەلمەيدۇ. ئەكسىچە، ئۇلار پەقەت ئۆزلىرىگە زىيان يەتكۈزىدۇ. ئۇلار دۇنيادا قىلغان ياخشى ئەمەللىرى بولسا، ئاللاھ ئۇلارنىڭ ساۋابىنى بىكار قىلىۋېتىدۇ، چۈنكى ئۇلار بۇ ئەمەللەرنى ئاللاھنىڭ رازىلىقى ئۈچۈن قىلمىغان، بەلكى دۇنيالىق مەنپەئەت ياكى نام-شۆھرەت ئۈچۈن قىلغان. شۇڭا ئاخىرەتتە ئۇلارغا ھېچقانداق ساۋاب يەتمەيدۇ.

بۇ ئايەتتىن ئىبرەت ئېلىش كېرەككى، ھەق كەلگەندىن كېيىن ئۇنى ئىنكار قىلىش ۋە باشقىلارنى ئۇنىڭدىن توسۇش ئىنتايىن ئېغىر گۇناھتۇر. ئىسلام دىنى ھەممە ئادەمگە ئوچۇق-ئاشكارا يېتىپ كەلگەن ھەق دىندۇر. ئۇنى قوبۇل قىلغان كىشى ئۆزىگە ياخشىلىق قىلغان بولىدۇ، ئۇنى رەت قىلغان كىشى بولسا پەقەت ئۆزىگە زىيان قىلغان بولىدۇ. ئاللاھ تائالا ھەر قانداق كىشىنىڭ ئىمانىغا ۋە ئەمەلىگە موھتاج ئەمەس، ئۇ ھەممىدىن بىھاجەت ۋە ھەممىدىن ئۈستۈندۇر.

ئەي ئىنسان! ئاللاھ ساڭا ھەق يولىنى ئېنىق كۆرسەتتى. سەن بۇ ھەقنى قوبۇل قىلىپ، ئىسلام دىنىغا كىرگىن، ئۇنىڭغا چىڭ ئېسىلىپ، باشقىلارنىمۇ ئۇنىڭغا چاقىرغىن. ھەقنى ئىنكار قىلىش ۋە ئۇنىڭدىن توسۇش ساڭا ھېچقانداق پايدا ئېلىپ كەلمەيدۇ، بەلكى ئاخىرەتتە ھەسرىت ۋە زىيانغا ئۇچرايسەن. ئاللاھنىڭ دىنى ھەر قانداق توسقۇنلۇققا قارىماي، ئۆز ئورنىدا مەھكەم تۇرىدۇ ۋە تارقىلىدۇ. سەن بۇ ھەق دىننى قوبۇل قىلىپ، ئۆزۈڭنى ئاخىرەتتىكى مەڭگۈلۈك بەخت-سائادەتكە ئېرىشتۈرگىن.