Muhəmməd surəsi — Ayə 32

1) Bəzi sözlərin izahı:

• كفروا (kəfər etdilər): Allahın varlığını və birliyini, peyğəmbərini inkar etdilər.
• صدوا (sədd etdilər / mane oldular): Özləri imandan üz çevirdilər və başqalarını da İslam yolundan döndərməyə çalışdılar.
• سبيل الله (Allahın yolu): İslam dini, Allahın razı olduğu haqq yol.
• شاقوا الرسول (Peyğəmbərə qarşı çıxdılar): Ona düşmənçilik etdilər, müxalifət və ədavət göstərdilər.
• تبين لهم الهدى (haqq yol onlara aydın olduqdan sonra): Peyğəmbərin həqiqi olduğuna dair dəlillər, ayələr və möcüzələr onlara aşkar olduqdan sonra.
• لن يضروا الله شيئا (Allaha heç bir zərər verə bilməzlər): Onların küfrü və maneçiliyi Allaha əsla zərər yetirməz.
• سيحبط أعمالهم (əməllərini puç edəcək): Yaxşı işlərinin savabını boşa çıxaracaq, mükafatını yox edəcək.

2) Ayənin təfsiri:

Bu ayədə Allah-Təala elə kimsələrdən bəhs edir ki, onlar həqiqəti inkar etməklə kifayətlənməmiş, həm də başqalarını Allahın yolundan döndərməyə çalışmış, Peyğəmbərə (sallallahu aleyhi və səlləm) qarşı düşmənçilik etmişlər. Halbuki onlara haqq yol artıq aydın olmuşdu — Peyğəmbərin həqiqi olduğunu göstərən dəlillər, ayələr və əlamətlər onların gözü qarşısında idi. Buna baxmayaraq, onlar inadla küfrü və ədavəti seçdilər.

Bilmək lazımdır ki, bu cür davranışlar Allaha əsla zərər yetirməz. Onların küfrü, düşmənçiliyi və insanları haqq yoldan döndərməsi Allahın dininə heç bir ziyan vurmaz. Zərər yalnız onların özünə qayıdar. Onlar dünyada etdikləri bəzi yaxşı işlərin savabını da itirəcəklər, çünki o işləri Allaha ixlasla, Onun razılığını diləyərək etməmişdilər. Allah onların əməllərini puç edəcək, heç bir mükafat görməyəcəklər.

Bu ayə bizə çox mühüm bir dərs verir: haqqı bilmək böyük nemətdir, lakin ondan sonra da inadla haqqa arxa çevirmək insanı fəlakətə aparır. İnsan nə qədər güclü, nə qədər varlı, nə qədər təsirli olsa da, Allaha zərər verə bilməz. Əksinə, özünə zərər verər. Ona görə də hər birimiz haqqı qəbul etməyə, ondan sonra da səbir və sədaqətlə o yolda qalmağa çalışmalıyıq.

Allahın dini qalibdir, nuru heç vaxt sönməz. Kim bu yola mane olmağa çalışsa, yalnız özünü ziyana salar. Gəlin biz də haqq yolunu sevək, onu öyrənək və başqalarına da sevdirək. Çünki əsl uğur və əbədi xoşbəxtlik yalnız Allahın yolunda olmaqla mümkündür.