Каф сүрөсү — Аят 18

1. Сөздөрдүн мааниси:

• مَا يَلْفِظُ — "адам сүйлөгөн ар бир сөздү айтпайт" дегенди билдирет; "лафз" деген сөз ооздон чыккан сөздү, айтылган нерсени түшүндүрөт.
• مِن قَوْلٍ — "кандайдыр бир сөздөн" демек, ал сүйлөгөн ар бир сөзү.
• لَدَيْهِ — "анын жанында", "анын алдында" деген мааниде.
• رَقِيبٌ — "көзөмөлдөп турган", "байкап турган" дегенди билдирет; бул жерде периште.
• عَتِيدٌ — "даяр", "дайым жанында турган", "эч кетип калбаган" деген мааниде.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Адам оозунан чыккан ар бир сөздү — ойлонуп айткан же шашылган, олуттуу же жеңил — анын жанында дайыма көзөмөлдөп турган периште жазып турат. Ал периште адамдан эч алыстабайт, ар дайым даяр турат, эч бир сөздү калтырбайт. Адам кандай гана сөз айтпасын, ал сөз жазылып, эсепке алынып турат. Бул периште адамдын жанында дайым жүрүп, анын ар бир айткан сөзүн так жазып, сактап турат. Ошентип, адамдын ар бир сөзү — жакшыбы же жаманбы — катталып, кыямат күнү эсеп берүү үчүн сакталат.

1. Аяттан алынуучу пайдалар:

• Аллах Таала адамдын ар бир сөзүн көзөмөлдөп, жазып туруучу периштелерди дайындаганын билүү — бул Аллахтын адилеттигинин жана илиминин кемчиликсиздигинин далили. Бул бизди жакшы сөздөрдү айтууга, жаман сөздөрдөн сактанууга үндөйт.
• Ар бир айткан сөзүбүз үчүн жооп берерибизди эстен чыгарбай, тилибизди тыйып, пайдалуу сөздөрдү гана сүйлөөгө аракет кылуу — бул ыймандуу мусулмандын белгиси.
• Бул аят адамга өзүнүн жеке жоопкерчилигин эскертет: эч ким башканын ордуна жооп бербейт, ар ким өз сөзү үчүн жооп берет. Бул бизди жакшылыкка умтулууга, адептүү болууга чакырат.
• Аллахтын периштелери дайым жаныбызда экенин билүү — бул бизди жалгыздыктан, коркуудан куткарып, жакшылык кылууга шыктандырат. Аллах бизди көрүп, билип турат, ошондуктан жакшылыктан тайманбайбыз, жамандыктан качабыз.
• Ислам дини адамды жакшы сөз сүйлөөгө, адептүү болууга, өз сөзүнө жоопкерчилик менен мамиле кылууга үйрөтөт. Бул дин — адамдын жеке жана коомдук жашоосунда тартип, тазалык, адилеттик орнотуучу диний окуу.