Ар-Рахман сүрөсү — Аят 32

1. Аяттагы түшүндүрүүгө муктаж сөздөр:

• آلَاءِ (аалаъ): «نِعَم» — жакшылыктар, нээматтар, берекелер дегенди билдирет. Бул сөздүн жекелик түрү «إِلًى» же «آلَاء» — Аллахтын адамдарга берген түрдүү жакшылыктары.
• رَبِّكُمَا (раббикумаа): «экиңердин Раббиңер» — бул жердеги «эки» деген жалгама (كُمَا) инсандар жана жиндер коомчулугуна (сакалайн) карата айтылган.
• تُكَذِّبَانِ (туказзибаан): «экиңер жалганга чыгарып жатасыңарбы?» — башкача айтканда, «Аллахтын нээматтарын четке кагып, аларды жокко чыгарып жатасыңарбы?» деген мааниде.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Бул аят Ар-Рахман сүрөсүндө кайталанып келүүчү аяттардын бири. Анда Аллах Таала инсандарга жана жиндерге кайрылып: «Эй, инсандар жана жиндер коомчулугу! Экиңерге берген Раббиңердин сансыз көп жакшылыктарынын, нээматтарынын жана берекелеринин кайсынысын жалганга чыгарасыңар? Кайсысын четке кагасыңар?» — деп сурайт.

Аллах Таала адам баласына жана жиндерге берген нээматтары эсепсиз. Ден соолук, ырыскы, акыл-эс, туура жол көрсөтүү, пайгамбарларды жиберүү, Куранды түшүрүү — ушунун баары Аллахтын жакшылыктары. Ошондуктан бул аят аркылуу Аллах аларга: «Ушул нээматтардын кайсынысын жокко чыгара аласыңар? Кайсынысын Аллахтан эмес, башкадан деп эсептейсиңер?» — деп ой жүгүртүүгө чакырат.

Бул суроо адамды өзүнө келип, Аллахтын берген жакшылыктарын моюнга алууга, шүгүр кылууга жана аларды жалганга чыгарбоого үндөйт. Анткени Аллахтын нээматтарын жалганга чыгаруу — каапырлыктын жана наадандыктын белгиси.

1. Аяттан алынуучу пайдалар жана исламга болгон кызыгууну арттыруучу ойлор:

• Аллахтын мээрими чексиз: Аллах Таала пенделерине сансыз нээматтарды берген. Бул аят аркылуу биз Аллахтын бизге болгон мээримин жана камкордугун терең түшүнөбүз.
• Шүгүр кылууга чакырык: Ар бир нээмат — Аллахтын белеги. Аларды моюнга алып, шүгүр кылуу — ыймандын жана жакшылыктын белгиси.
• Ой жүгүртүү: Бул аят бизди өз жашообузга, айлана-чөйрөбүзгө көз чаптырып, Аллахтын берген жакшылыктарын эсептеп, Ага ыраазы болууга үндөйт.
• Ислам — шүгүр жана ыраазычылык дини: Ислам бизди Аллахтын нээматтарын таанып, Ага шүгүр кылууга, аларды жакшылык жолунда колдонууга үйрөтөт. Бул аят ошол чакырыктын дагы бир даана көрүнүшү.
• Курандын кайталоо ыкмасы: Ар-Рахман сүрөсүндө бул аят 31 жолу кайталанат. Бул кайталоо адамдын жүрөгүнө терең таасир этип, ар бир нээмат үчүн Аллахка шүгүр кылууга түрткү берет.