Аль-Вакиа сүрәсе — Аять 14

Сүзләр мәгънәсе:

• “әл-ахирин” – соңгылар, ягъни соңгы буыннар, соңгы өммәтләр.

Аять тәфсире:

Бу аятьтә Аллаһы Тәгалә җәннәтнең югары дәрәҗәләренә ирешкән мөкарьәб (Аллаһка якын) бәндәләрнең ике төркемгә бүленүен хәбәр итә. Беренче төркем – элеккеге өммәтләрдән булганнар, алар күп санда булганнар. Икенче төркем – соңгы өммәт, ягъни Мөхәммәд галәйһиссәләм өммәте, алар элеккегеләргә караганда азрак санда булачак.

Бу аятьтәге “әүвәлин” (әүвәлгеләр) сүзе турында ике мәгънә бар: беренчедән, ул элеккеге пәйгамбәрләр өммәтләрен аңлата; икенчедән, ул Мөхәммәд галәйһиссәләм өммәтенең беренче буыннарын – сәхабәләр һәм алардан соң килгән дәверләрне аңлата. Ә “ахирин” (соңгылар) сүзе – Мөхәммәд галәйһиссәләм өммәтенең соңгы буыннарын аңлата. Бу аңлатма күбрәк ачык һәм дөрес санала.

Шулай итеп, бу аятьнең мәгънәсе: Аллаһка якын булган мөкарьәб бәндәләр – алар элеккеге өммәтләрдән күп санда, ә безнең өммәтнең соңгы буыннарыннан аз санда булачак. Ләкин бу азлык безнең өммәтнең элеккеге өммәтләргә караганда кимчелеген күрсәтми, бәлки элеккеге өммәтләрнең күплеге белән чагыштырганда, безнең өммәтнең саны азрак булуын белдерә.

Аятьтән алынган гыйбрәтләр:

1. Аллаһы Тәгаләнең рәхмәте киң – Ул теләгән бәндәләрен үзенә якын итә, аларның санына карап түгел, ә иманына һәм гамәлләренә карап.
2. Безнең өммәтнең соңгы буыннары өчен дә югары дәрәҗәләргә ирешү мөмкинлеге бар – бу безне өметләндерә һәм тырышырга дәртләндерә.
3. Исламда күплек түгел, ә сыйфат мөһим – аз санда булса да, ихлас күңелдән иман китереп, изге гамәлләр кылган бәндәләр Аллаһ каршында бөек дәрәҗәгә ирешәләр.
4. Бу аять безне пәйгамбәребез Мөхәммәд салләллаһу галәйһи вәссәләмнең өммәтенә караган мәхәббәтне арттыра һәм аның шәфәгатенә өмет итәргә өйрәтә.