انعام سۈرىسى — ئايەت 122

1. ئايەتتىكى چۈشەندۈرۈشكە موھتاج سۆزلەر:

• مَيْتًا: روھىي ئۆلۈك، يەنى كۇفرى ۋە گۇمراھلىق ئىچىدە قېلىپ ھەقىقەتنى تونۇيالمايدىغان ھالەت.
• أَحْيَيْنَاهُ: تىرىلدۈردۇق، يەنى ھىدايەت بېرىپ ئىمان نۇرى بىلەن روھىنى جانلاندۇردۇق.
• نُورًا: نۇر، بۇ يەردە ئىمان ۋە ھىدايەت مەنىسىدە.
• يَمْشِي بِهِ: ئۇنىڭ بىلەن مېڭىدۇ، يەنى ئىمان نۇرى بىلەن كىشىلەر ئارىسىدا توغرا يول تېپىپ ماڭىدۇ.
• الظُّلُمَاتِ: زۇلمەتلەر، كۇفرى، نادانلىق ۋە گۇمراھلىق قاراڭغۇلۇقى.
• زُيِّنَ: چىرايلىق كۆرسىتىلدى، يەنى يامان ئەمەل ئۆزىگە ياخشى قىلىپ كۆرسىتىلدى.

1. ئايەتنىڭ تەپسىرى:

ئاللاھ تەئالا بۇ ئايەتتە ئىككى خىل كىشىنى سېلىشتۇرۇپ، ئۇلارنىڭ باراۋەر بولمايدىغانلىقىنى بايان قىلىدۇ. بىرىنچى خىل كىشى ئىلگىرى كۇفرى ۋە گۇمراھلىق ئىچىدە روھىي ئۆلۈك ھالەتتە ئىدى، ئاللاھ ئۇنىڭغا ھىدايەت بېرىپ، ئىمان ۋە ياخشى ئەمەل بىلەن روھىنى تىرىلدۈردى ھەمدە ئۇنىڭغا ئىمان نۇرىنى ئاتا قىلدى. شۇ نۇر بىلەن ئۇ كىشىلەر ئارىسىدا ھەقنى باتىلدىن ئايرىپ، توغرا يولدا ماڭىدۇ. ئىككىنچى خىل كىشى بولسا كۇفرى، نادانلىق ۋە گۇمراھلىق قاراڭغۇلۇقى ئىچىدە قاپسىلىپ قالغان، ھەرگىز ئۇ قاراڭغۇلۇقتىن چىقالمايدىغان كىشىدۇر. بۇ ئىككى كىشى ھەرگىز باراۋەر بولمايدۇ. خۇددى شۇنىڭدەك، كاپىرلارغا ئۇلارنىڭ كۇفرى ۋە گۇناھ-مەئسىيەتلىرى چىرايلىق كۆرسىتىلدى، شۇڭا ئۇلار ئۆز ئەمەللىرىنى ياخشى دەپ ئويلاپ، شۇ يولدا داۋام قىلىدۇ. ئاللاھ تەئالا ئۇلارنىڭ قىلمىشلىرىنى شۇنداق زىننەتلىدىكى، ئۇلار قىيامەت كۈنى قاتتىق ئازابقا دۇچار بولىدۇ.

بۇ ئايەت بىزگە شۇنى ئەسكەرتىدۇكى، ئىمان ۋە ھىدايەت ئاللاھنىڭ ئۇلۇغ نېمىتىدۇر. ئاللاھ كىمنى ھىدايەت قىلسا، ئۇ كىشى روھىي جەھەتتىن تىرىلىپ، ھاياتى نۇرغا تولىدۇ. ئەمما كىمكى كۇفرى ۋە گۇناھتا چىڭ تۇرسا، ئۇنىڭ ئەمەللىرى ئۆزىگە چىرايلىق كۆرسىتىلىپ، ئاخىرەتتە ھەسرىت ۋە ئازابقا قالىدۇ. شۇڭا ھەر بىر مۇسۇلمان ئاللاھقا شۈكرى قىلىپ، ھىدايەت نۇرىنى قەدىرلىشى، ھەق يولىدا مۇستەھكەم تۇرۇشى كېرەك. ئاللاھ بىزنى ھىدايەت نۇرى بىلەن يورۇتۇپ، كۇفرى ۋە گۇمراھلىق قاراڭغۇلۇقىدىن ساقلىسۇن.