Saff surasi — Oyat 2

Kalimalarning ma'nolari:

• Yā ayyuhā — ey, chaqiriq so'zi.
• Alladhīna āmanū — iymon keltirganlar, Allohga va Uning Rasuliga chin dildan ishonib, amal qilganlar.
• Lim — nima uchun, nega (so'roq ma'nosida, tanbeh va ogohlantirish uchun).
• Taqūlūna — aytasizlar, so'zlayapsizlar.
• Mā lā taf'alūn — o'zlari bajarmaydigan narsalarni.

Tafsir:

Ey Allohga va Uning Rasuliga iymon keltirgan, Islom shariati bilan amal qilgan mo'minlar! Nega sizlar o'zingiz bajarmaydigan narsalarni gapirasizlar? Ya'ni, til bilan shunday ishni qildik, deb da'vo qilasizlar-u, aslida esa uni amalda bajarmaysizlar. Masalan, birov: "Men qilichim bilan jang qildim va zarba berdim", deb aytadi-yu, aslida u jang qilmagan va zarba bermagan bo'ladi. Yoki biror yaxshi ishni qilishga va'da berib, keyin o'sha va'dasini buzadi. Bu oyat Alloh taoloning ogohlantirishi va tanbehidir: so'z bilan amal bir-biriga mos bo'lishi kerak. Gapda rostgo'y bo'lish, va'daga vafo qilish va aytilgan gapni amalda tasdiqlash — mo'minning eng muhim fazilatlaridandir. Kimning so'zi amaliga to'g'ri kelmasa, u Alloh nazdida yomon mavqega ega bo'ladi.

Oyatdan olinadigan saboqlar:

1. Rostgo'ylik va amal birligi — Musulmon kishining so'zi bilan ishi bir bo'lishi lozim. Gapda rostgo'y bo'lish, va'daga vafo qilish — iymonning belgisidir.
2. Munofiqlikdan saqlanish — Til bilan aytib, amalda bajarmaslik munofiqlik alomatlaridan biridir. Bu oyat mo'minlarni bunday xatti-harakatdan qaytaradi.
3. Mas'uliyat hissi — Har bir so'z uchun inson mas'uldir. Alloh huzurida aytilgan har bir gap hisobga olinadi, shuning uchun faqat amalga oshiradigan narsalarni aytish kerak.
4. Amalning qadri — Islomda faqat so'z emas, balki amal ham muhim. Yaxshi so'zlar yaxshi amallar bilan tasdiqlanishi kerak, shundagina ular Alloh huzurida qabul bo'ladi.
5. Jamiyatda ishonch — So'zida turmaydigan kishi jamiyatda ishonchni yo'qotadi. Mo'min kishi esa o'z so'zining ustida turadi va shu bilan boshqalarga o'rnak bo'ladi.