Ас-Сафф сүрөсү — Аят 3

1. Сөздөрдүн мааниси:

• كَبُرَ — чоң болду, өтө чоң болуп калды.
• مَقْتًا — жек көрүү, катуу жек көрүү, жийиркенүү.
• عِندَ اللَّهِ — Аллахтын алдында, Аллахтын алдында.
• أَن تَقُولُوا — айтуууңар, сүйлөөңөр.
• مَا لَا تَفْعَلُونَ — кылбаган нерсеңерди, аткарбаган ишиңерди.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Бул аятта Аллах Таала айткан нерсени аткарбаган, же кылбаган ишти айткан адамдарды катуу жек көрөрүн билдирүүдө. Башкача айтканда, тили менен «мен ушундай кылам, ушундай жакшы иштерди жасайм» деп айтып, бирок иш жүзүндө аны аткарбаган адамдардын бул кылыгы Аллахтын алдында эң чоң жек көрүүгө, катуу жеме-жекеге татыктуу болот. Бул — Аллах Тааланын алдында эң оор, эң жаман көрүлгөн иштердин бири. Анткени ыймандуу адамдын сөзү менен иши шайкеш болушу керек. Эгер адам айткан сөзүн аткарбаса, бул анын чынчылдыгына шек келтирет жана эки жүздүүлүккө алып барат. Ыймандуу адамга ылайыктуу нерсе — Аллахтын алдында чынчыл болуп, иши сөзүн тастыктап турушу. Ошондуктан бул аят адамдарды сөз менен иштин биримдигинде болууга, берген убадасын аткарууга, айткан сөзүнө бекем турууга чакырат. Бул аят ошондой эле айтылган сөздүн артында жоопкерчилик турганын эскертет, ошондуктан ар бир адам айтаар сөзүн ойлонуп, аткара ала турган нерселерди гана айтышы керек.

1. Аяттан алынуучу пайдалар:

• Бул аят бизди сөз менен иштин шайкеш келишине үндөйт. Ислам дини чынчылдыкты, сөзгө бекемдикти жана жоопкерчиликти жогору баалайт.
• Айткан сөзүн аткарбаган адам Аллахтын алдында жек көрүүлүү болорун билүү — ыймандуу адам үчүн чоң эскертүү. Бул бизди ар бир айткан сөзүбүзгө этият болууга үйрөтөт.
• Ислам — бул жөн гана сөз эмес, иш жүзүндөгү амалдар менен коштолуучу чыныгы жашоо жолу. Ошондуктан Исламдын сулуулугу анын чынчылдыгында жана иш жүзүндөгү таасиринде.
• Бул аят аркылуу Аллах Таала бизге Өзүнүн сүйүүсүнө жетүүнүн жолун көрсөтүп турат: чынчыл болуу, сөзүбүзгө бекем туруу, айткан нерсебизди аткаруу. Бул — жүрөктү тазартып, Аллахка жакындатуучу амал.
• Ошондуктан ар бир мусулман өз сөзүнө жоопкер болуп, айткан сөзүн аткарууга умтулушу керек. Бул дүйнөдө да, акыретте да пайдалуу болот.