Сураи Аль-Джумуа — Оят 9

1. Маънои калимаҳое, ки ба шарҳ ниёз доранд:

• نُودِيَ — нидо карда шуд, овоз дода шуд; дар ин ҷо маънои азон гуфтан аст.
• فَاسْعَوْا — бишитобед, равон шавед; дар ин ҷо маънои бо ҷидду ҷаҳд ва нияти пок ба сӯи ибодат равона шудан аст, на давидан дар роҳ.
• ذِكْرِ اللَّهِ — зикри Худо; дар ин ҷо маънои хутба ва намози ҷумъа аст.
• وَذَرُوا — тарк кунед, бимонед.
• الْبَيْعَ — хариду фурӯш; дар ин ҷо ҳамаи муомилаҳои тиҷоратӣ дар назар аст, ки одамро аз ибодат бозмедорад.

1. Тафсири оят:

Эй касоне, ки ба Худо ва Расули Ӯ имон овардаед ва ба шариати Ӯ амал мекунед! Ҳангоме ки дар рӯзи ҷумъа муаззин барои намоз азон мегӯяд — яъне вақте ки хатиб ба минбар мебарояд — ба сӯи зикри Худо, яъне ба сӯи хутба ва намози ҷумъа, бо ҷидду ҷаҳд ва нияти пок равон шавед ва хариду фурӯш ва ҳар кори дигареро, ки шуморо аз ин ибодат бозмедорад, тарк кунед. Ин фармоне, ки ба шумо дода шудааст — яъне шитоб ба сӯи намози ҷумъа ва тарк кардани муомила баъд аз азон — барои шумо беҳтар аст, зеро дар он омурзиши гуноҳон ва подоши Худо наҳуфта аст, агар шумо манфиатҳои худро бидонед. Пас, он чи Худо ба шумо амр кардааст, ба ҷо оред.

Дар ин оят далелест бар он ки ҳозир шудан ба намози ҷумъа ва гӯш кардани хутба воҷиб аст, ва баъд аз азон тиҷорат кардан ҷоиз нест, то ки одам аз тоъат бозмонда нашавад. Худованд хабар медиҳад, ки ин амал барои бандагони муъмин хайр ва бартар аст аз манфиати дунявӣ, зеро нафъи охират боқӣ ва беҳтар аст.

1. Фоидаҳое, ки аз ин оят бармеоянд ва одамонро ба ислом ва Қуръон меҳрубон мекунанд:

• Ин оят нишон медиҳад, ки ислом дини ҷамъият ва ягонагӣ аст; намози ҷумъа мусулмононро ҳар ҳафта дар як ҷо ҷамъ меоварад ва дар дилҳояшон муҳаббат ва бародарӣ меафзояд.
• Худованд бандагони худро ба чизе амр мекунад, ки дар он хайри онҳост; Ӯ намехоҳад ба онҳо зарар расонад, балки мехоҳад онҳоро ба роҳи саодат ҳидоят кунад.
• Дар ин оят таъкид шудааст, ки манфиати охират аз манфиати дуня болотар аст; ин ба инсон ёрӣ медиҳад, ки дар ҳаёти худ авлавиятҳоро дуруст муайян кунад.
• Тарк кардани тиҷорат барои як соати ибодат нишонаи он аст, ки дили муъмин ба Худо пайваста аст ва ӯ медонад, ки ризқ аз ҷониби Худост, на танҳо аз тиҷорат.
• Оят ба мо меомӯзад, ки ба даъвати Худо бо итоат ва иродаи қавӣ ҷавоб диҳем, зеро дар итоати Худо наҷот ва комёбӣ аст.
• Ин оят мусулмонро ба андӯхтани илм ва фаҳмидани аҳкоми дин ташвиқ мекунад, зеро Худованд мефармояд: «Ин барои шумо беҳтар аст, агар шумо бидонед» — яъне донистан ва фаҳмидан роҳи амал кардан аст.