Mulk surasi — Oyat 9

So‘z ma’nolari:

• نَذِيرٌ (nazir): ogohlantiruvchi, payg‘ambar.
• فَكَذَّبْنَا (fakazzabnā): biz uni yolg‘onchi qildik, inkor etdik.
• مَا نَزَّلَ اللَّهُ مِن شَيْءٍ (mā nazzalal-lāhu min shay’): Alloh hech narsa nozil qilmagan.
• ضَلَالٍ كَبِيرٍ (dalālin kabīr): katta adashuv, haqdan uzoqlashish.

Tafsir:

Ular (do‘zax ahllari) ro‘para bo‘lgan qo‘riqchi farishtalarning savoliga javoban: “Ha, bizga ogohlantiruvchi — payg‘ambar kelgan edi”, deyishadi. Ammo ular bu iqrorlarini tavba va pushaymonlik uchun emas, balki o‘z gunohlarini tan olish uchun aytadilar. So‘ngra davom etib: “Biz uni yolg‘onchi qildik va unga: ‘Alloh hech bir insonga hech narsa nozil qilmagan. Sizlar, ey da’vogarlar, faqat katta adashuv ichidasizlar’, dedik”, deydilar. Ular nafaqat payg‘ambarni inkor etdilar, balki Allohning vahiy yuborishini ham butunlay rad etdilar va payg‘ambarlarni adashgan deb atadilar. Bu ularning haddan oshgan takabburligi va haqni mensimasliklarini ko‘rsatadi.

Foydalar:

• Payg‘ambarlarni yolg‘onchi qilish va ularni adashgan deb atash — eng katta gunohlardan biri bo‘lib, insonni do‘zaxga olib boradi.
• Alloh har bir ummatga ogohlantiruvchi yuborganligi Uning rahmli ekanini bildiradi, lekin insonlar o‘z ixtiyori bilan bu rahmatni rad etadilar.
• Qiyomat kuni gunohkorlarning iqrorlari ularga foyda bermaydi, chunki tavba qilish imkoniyati dunyoda edi.
• Bu oyat mo‘minlarga payg‘ambarlarga va vahiyga qattiq ishonish, ularni hurmat qilish va da’vatiga itoat etish lozimligini o‘rgatadi.