Əraf surəsi — Ayə 37

Kəlmələrin mənaları:

• iftira etmək — yalan uydurmaq, Allaha aid olmayan sözü Ona aid etmək.
• ayələr — Allahın açıq-aydın dəlilləri, Quran və digər ilahi kitablar.
• nəsib — qismət, pay, tale.
• Rəsullərimiz — burada mələklər, xüsusilə ölüm mələyi və onun köməkçiləri.
• təvəffa etmək — canını almaq, öldürmək.
• zəlalətə düşmək — yoldan azmaq, itmək, gözdən itmək.

Təfsir:

Bu ayə, zalımlıqda ən irəli gedənlərin kimlər olduğunu açıq şəkildə bəyan edir. Heç kəs Allaha qarşı yalan uydurandan, Ona şərik qoşandan və ya Onun açıq-aydın ayələrini, dəlillərini inkar edəndən daha zalım ola bilməz. Çünki bu cür insanlar həm özlərinə, həm də başqalarına ən böyük zülmü edirlər — haqqı gizlədir, batili yayırlar.

Belə insanlar üçün Allahın əzəli elmində, lövhi-məhfuzda yazılmış bir qismət vardır. Onlar bu dünyada müəyyən müddət yaşayır, ruzilərini alır, lakin axırda onları mütləq haqq-hesab gözləyir. Nəhayət, ölüm mələyi və onun köməkçiləri onların yanına gəlib canlarını almaq istədikdə, mələklər onlara istehza və tənbeh dolu bir sualla müraciət edirlər: "Allahdan başqa ibadət etdiyiniz tanrılar, bütlər, şəriklər haradadır? Onları çağırın, qoy sizə kömək etsinlər, sizi bu çətin vəziyyətdən qurtarsınlar!"

O anda, bütün ümidlər kəsilən həmin dəhşətli məqamda, müşriklər aciz və məğlub halda cavab verirlər: "Onlar bizdən uzaqlaşdılar, gözdən itdilər, bizə heç bir fayda verə bilmədilər." Və öz əleyhlərinə şəhadət verərək etiraf edirlər ki, onlar həqiqətən də dünyada kafir idilər, Allahın birliyini inkar edirdilər. Lakin bu etiraf və peşmançılıq artıq onlara heç bir fayda verməyəcəkdir.

Bu ayədən alacağımız böyük bir dərs vardır: İnsan bu dünyada nə qədər yaşasa da, nə qədər gücə, mal-dövlətə sahib olsa da, axirət günü mütləq gələcəkdir. O gün heç bir büt, heç bir şərik, heç bir vasitəçi insana fayda verə bilməyəcək. Yalnız tək olan Allaha iman gətirənlər, Onun ayələrinə tabe olanlar və yalnız Ona ibadət edənlər xilas olacaqlar. Gəlin, bu dünyada ikən ağıllı olaq, özümüzə zülm etməyək, Allahın rəhmətindən ümidimizi kəsməyək və Onun göndərdiyi hidayət yoluna qoşulaq. Çünki Allahın rəhməti genişdir, tövbə qapısı açıqdır — kimsə bu gün haqqa qayıtsa, Allah onu bağışlayar və cənnət nemətlərinə qovuşdurar.