Nuh surasi — Oyat 3

Kalimalarning ma'nolari:

• I’budulloh: Allohning yagona ekaniga iqror bo‘lib, Ungagina ibodat qilish.
• Vattaqūh: Uning buyruqlarini bajarib, qaytarganlaridan saqlanish — ya’ni taqvo.
• Aṭī‘ūn: Menga itoat eting, ya’ni men aytgan narsalarni qabul qiling.

Tafsir:

Ushbu oyatda Alloh taolo Nuh alayhissalomning qavmiga aytgan da’vatining asosiy mohiyati bayon qilinmoqda. Nuh payg‘ambar o‘z qavmiga uchta muhim narsani buyuradi: birinchisi — faqat Allohga ibodat qilish, Unga hech narsani sherik qilmaslik. Ikkinchisi — Allohdan qo‘rqish va taqvo qilish, ya’ni Uning buyruqlarini bajarib, qaytargan ishlaridan tiyilish. Uchinchisi — payg‘ambarga itoat qilish, chunki u Allohning elchisi sifatida qavmni to‘g‘ri yo‘lga boshlaydi. Bu uch narsa bir-biri bilan chambarchas bog‘liq: chinakam ibodat taqvosiz to‘liq bo‘lmaydi, taqvo esa payg‘ambarga itoat qilish orqali amalga oshadi. Nuh alayhissalomning bu da’vati barcha payg‘ambarlarning da’vatining zamirida yotgan asosiy tamoyildir — bu tawhid (yakkaxudolik), taqvo va itoatdir. Ushbu oyat orqali Alloh taolo barcha insonlarga hayotning maqsadi nima ekanligini va najot yo‘li qanday ekanligini o‘rgatadi.

Foydalar:

Ushbu oyatdan quyidagi saboqlarni olamiz: birinchidan, hayotimizning bosh maqsadi Allohga ibodat qilishdir — bu bizni yaratilish hikmatining zamiridir. Ikkinchidan, taqvo — ya’ni Allohdan qo‘rqib, Uning chegaralariga rioya qilish — bizni gunohlardan saqlaydi va qalbimizni poklaydi. Uchinchidan, payg‘ambarlarga itoat qilish orqali biz Allohning rahmatiga erishamiz, chunki ular faqat yaxshilikni buyuradilar. Bu oyat musulmonlarga islomning asosiy tamoyillarini eslatadi: yakkaxudolik, taqvo va to‘g‘ri yo‘lga ergashish. Shuningdek, bu oyat bizga Nuh alayhissalomning sabr-toqati va da’vatidagi ixlosini o‘rgatadi — u o‘z qavmini ogohlantirib, ularni azobdan qutqarishga intilgan. Bu esa bizga diniy da’vatda sabrli va rahmdil bo‘lishni o‘rgatadi.