Ан-Назиат сүрәсе — Аять 30

Сүзләрнең мәгънәләре:

• دَحَاهَا — аны (җирне) җәелдерде, тигезләде, файдалану өчен хәзерләде. Бу сүз шулай ук "йомырка шәкелендә җәю" мәгънәсен дә бирә, чөнки гарәп телендә "дәхү" — тәвәккәлнең йомыркасын җәю дигәнне аңлата.

Аять тәфсире:

Бу аятьтә Аллаһы Тәгалә Җирнең иҗат ителү тәртибен искә ала. Ул әйтә: "Җирне, күкләрне булдырганнан соң, җәелдерде һәм анда яшәү өчен уңайлы итте." Ягъни, Аллаһы Тәгалә башта күкләрне булдырды, аннары Җирне киңәйтте, аны йомры формада җәеп, кешеләр һәм хайваннар яшәве өчен әзерләде. Җирнең "дәхү" кылынуы аның файдалы нәрсәләр чыгаруы, су чыганакларын барлыкка китерүе, үсемлекләрне үстерүе һәм тауларны аңа терәк итеп куелуы белән бергә бара. Бу — Аллаһының кодрәтен күрсәтүче галәмәт, чөнки Җирнең мондый итеп хәзерләнүе — Аның рәхмәте һәм хикмәте белән эшләнгән эш. Әгәр дә сез моны аңлыйсыз икән, димәк, үлгәннән соң терелтелү дә Аллаһы өчен кыен түгел, чөнки Җирне һәм күкләрне булдыру аның өчен бернинди дә авырлык тудырмады.

Аятьтән алынган файдалар:

• Аллаһы Тәгаләнең кодрәте чиксез зур: Ул Җирне кешеләр өчен уңайлы итеп яратты, аның эчендә һәм өстендә тормыш өчен кирәкле байлыкларны урнаштырды.
• Җирнең йомры формада булуы һәм аның күкләрдән соң җәелдерелүе — Аллаһының хикмәте белән эшләнгән камил эш, бу фәнни ачышлар белән дә раслана.
• Кешеләргә бу аять Аллаһының рәхмәтен искә төшереп, Аңа шөкер итәргә һәм Аның кодрәтенә ышануны ныгытырга өнди.
• Әгәр Аллаһы Җирне һәм күкләрне яралта алган икән, димәк, кыямәт көнендә кешеләрне терелтү дә Аның өчен җиңел, шуңа күрә мөэминнәр әҗәлдән соңгы тормышка ышанып яшәргә тиешләр.