Сураи Аль-Аляк — Оят 9

1. Маъонии калимаҳо:

• أَرَأَيْتَ (а-ра-айта): Оё дидӣ? Оё хабар дорӣ? Ин ибора барои ҷалби таваҷҷуҳ ва тааҷҷуб омадааст.
• الَّذِي يَنْهَىٰ (аллазӣ янҳо): Касе, ки манъ мекунад, бозмедорад.

1. Тафсири оят:

Худованди Мутаъол дар ин оят ба Расули Худ (с) ва ҳамаи мардум мефармояд: Оё дидӣ ва тааҷҷуб накардӣ аз ҳоли он шахси саркаш ва тоғӣ — яъне АбуҶаҳл — ки бандаеро аз бандагони Мо, яъне Муҳаммадро (с), ҳангоме ки ба Парвардигораш намоз мехонад, аз намоз бозмедорад? Ин кори ӯ ниҳоят зишт ва саркашӣ аст.

Оё дидӣ, ки агар он касе, ки аз намоз боздошта мешавад, бар роҳи ҳидоят ва ростӣ бошад, пас чӣ гуна ӯро аз ин роҳи нек бозмедорад? Ё агар ӯ мардумро ба тақво ва парҳезгорӣ амр кунад, боздоштани ӯ аз ин кор чи қадар зишт аст?

Оё хабар дорӣ, ки агар ин манъкунанда он чизеро, ки ба он даъват мешавад, дурӯғ шуморад ва аз он рӯй гардонад, оё намедонад, ки Худо ҳамаи аъмоли ӯро мебинад ва ҳеҷ чиз аз Ӯ пинҳон нест?

Ҳаргиз чунин нест, ки АбуҶаҳл мепиндорад. Агар ин шахс аз саркашӣ ва озор додани худ бознагардад, Мо ӯро бо қувват аз пешонааш хоҳем гирифт ва ба оташи дӯзах хоҳем андохт — пешонае, ки дурӯғгӯ ва хатокор аст.

Пас бигзор ин тоғӣ онҳоеро, ки ба онҳо такя мекунад ва аз онҳо ёрӣ меҷӯяд, ҳозир кунад. Мо низ фариштагони азобро даъват хоҳем кард.

Ҳаргиз чунин нест, ки АбуҶаҳл мепиндорад. Ӯ ҳаргиз ба ту — эй Расул — зараре нахоҳад расонд. Пас, аз он чизе ки туро ба он даъват мекунад — яъне тарки намоз — ӯро итоат накун, ва ба Парвардигорат саҷда кун ва бо итоат кардани Ӯ ба Ӯ наздик шав.

1. Фоидаҳои ин оят:

• Қудрати Худо бар ҳама чиз: Худованд ҳамаи аъмоли бандагонашро мебинад ва ҳеҷ чиз аз Ӯ пинҳон нест. Ин боиси он мешавад, ки инсон ҳамеша худро дар ҳузури Худо ҳис кунад ва аз гуноҳ парҳез кунад.
• Муҳиммияти намоз: Ин оят нишон медиҳад, ки намоз то қадар муҳим аст, ки душманони ислом кӯшиш мекарданд мардумро аз он боздоранд. Пас мо бояд ба намоз бисёр ҷиддӣ муносибат кунем.
• Сабри Паёмбар (с): Расули Худо (с) дар баробари ҳамаи озорҳо ва манъкуниҳо сабр кард ва аз намоз даст накашид. Ин барои мо дарси сабр ва устуворӣ дар роҳи дин аст.
• Наздикӣ ба Худо тавассути саҷда: Дар охири оят Худо ба саҷда ва наздик шудан ба Ӯ даъват мекунад. Саҷда ва намоз воситаи наздик шудан ба Худованд аст.
• Адолати Худо: Ҳар касе, ки мардумро аз роҳи нек боздорад ва саркашӣ кунад, ҷазои худро хоҳад дид. Худо одил аст ва ҳеҷ амалеро бе ҷазо намегузорад.
• Даъвати ислом ба хайр ва тақво: Ислом даъват мекунад ба намоз, тақво ва некӣ. Ҳар касе, ки мардумро аз ин роҳҳо боздорад, дар роҳи зиён аст.