سوره فلق — آیه 3

معانی کلمات:

• غاسق: شبِ تاریک یا ماه، و نیز به معنای هر چیزی که تاریکی آن فراگیر شود.
• وَقَبَ: داخل شد، فرو رفت و وارد گردید.

تفسیر آیه:

خداوند متعال در این آیه به پیامبر اکرم (صلیاللهعلیهوآلهوسلم) و همه مؤمنان میآموزد که از شرّ شبِ تاریک و ظلمانی، هنگامی که تاریکی آن فراگیر میشود و در همه جا نفوذ میکند، به خدا پناه ببرند. شبِ تاریک، زمانی که پرده سیاهی خود را بر جهان میگستراند، محل بروز بسیاری از خطرات و آسیبهاست؛ مانند جانوران زیانکار، دزدان و مزاحمان، و نیز وسوسههای نفسانی که در دل شب قوت میگیرند. همچنین برخی مفسران گفتهاند که «غاسق» به ماه اشاره دارد، زیرا هنگام طلوع یا گرفتگی، تاریکی و یا نور خاصی دارد که ممکن است موجب آزار و ضرر شود. بنابراین، پناه بردن به خدا از هر شری که در دل شب یا از ناحیه ماه پدید آید، به مؤمن آرامش و امنیت میبخشد.

فواید و پیامهای آیه:

• این آیه به ما میآموزد که در هر حالتی، بهویژه در زمانهای خطر و تاریکی، تنها پناهگاه حقیقی خداوند است و باید با توکل بر او، از شرّ آفریدههای زیانکار در امان بمانیم.
• ذکر این تعویذ، ایمان مؤمن را تقویت میکند و او را از ترس و وحشت شب و حوادث آن رهایی میبخشد، چرا که میداند خدایی که خالق شب و روز است، بر همه چیز تواناست.
• این آیه نشاندهنده محبت خداوند به بندگان است که راههای محافظت از شرور را به آنها آموزش میدهد و آنان را به دعا و ارتباط با خود ترغیب میکند.