سوره مریم — آيت 97

1) ڪجهه لفظن جي معنيٰ:

* يَسَّرْنَاهُ: اسان ان کي آسان ڪيو.

* بِلِسَانِكَ: تنهنجي ٻوليءَ ۾ (يعني عربي ٻوليءَ ۾).

* لِتُبَشِّرَ: ته تون خوشخبري ڏئين.

* الْمُتَّقِينَ: پرhezگارن، الله کان ڊڄندڙن.

* وَتُنذِرَ: ۽ تون ڊيڄارين، خبردار ڪرين.

* قَوْمًا لُّدًّا: اهڙا ماڻهو جيڪي وڏا جهيڙاڪ ۽ ضد ڪرڻ وارا آهن.

2) تفسير:

الله تعاليٰ پنهنجي پياري نبي ڪريم ﷺ کي تسلي ڏيندي فرمايو ته اسان هن قرآن مجيد کي تنهنجي ئي ٻوليءَ ۾ نازل ڪري انتهائي آسان بڻائي ڇڏيو آهي، ته جيئن تون ان ذريعي پنهنجي امت ۾ ٻن قسمن جي ماڻهن کي مخاطب ڪرين. هڪ اهي پرhezگار ۽ نيڪ ماڻهو، جيڪي الله جي حڪمن تي عمل ڪن ٿا ۽ سندس منع ڪيل شين کان پرهيز ڪن ٿا، تن کي تون قرآن وسيلي جنت ۽ الله جي رضا جي خوشخبري ڏئين. ٻيا اهي ماڻهو جيڪي حق جي مقابلي ۾ انتهائي ضد ڪرڻ وارا، جهيڙاڪ ۽ هٺيلي طبيعت جا آهن، جيڪي حق کي مڃڻ کان انڪار ڪن ٿا، تن کي تون قرآن ذريعي الله جي عذاب ۽ سزا کان ڊيڄارين. يعني قرآن مجيد جو آسان ۽ سولي ٻوليءَ ۾ نازل ٿيڻ جو مقصد ئي اهو آهي ته ماڻهن تائين حق جي دعوت آسانيءَ سان پهچي ۽ ڪنهن کي به عذر جي گنجائش نه رهي.

3) استنباط ۽ فائدا:

* قرآن جي آساني: هي آيت اسان کي ٻڌائي ٿي ته قرآن مجيد کي سمجهڻ ۽ ان تي عمل ڪرڻ لاءِ آسان بڻايو ويو آهي. اهو ڪو اهڙو ڏکيو ۽ پيچيده ڪتاب ناهي، جيڪو عام ماڻهو نه سمجهي سگهن.

* ٻوليءَ جي اهميت: الله تعاليٰ پنهنجي نبي ﷺ جي ٻوليءَ ۾ قرآن نازل ڪيو، جنهن مان معلوم ٿئي ٿو ته دعوت ۽ تبليغ لاءِ قوم جي ٻوليءَ ۾ ڳالهائڻ ۽ سمجهائڻ ڪيتري نه ضروري آهي.

* خوشخبري ۽ ڊيڄارڻ جو توازن: قرآن مجيد جو هڪ وڏو مقصد ماڻهن کي نيڪيءَ جي خوشخبري ڏيڻ ۽ بديءَ کان ڊيڄارڻ آهي. هي آيت اسان کي ٻڌائي ٿي ته اسلام ۾ اميد ۽ خوف ٻنهي جو توازن موجود آهي.

* پرhezگارن جي عزت: قرآن مجيد ۾ پرhezگارن لاءِ خاص خوشخبري آهي. اهو اسان کي ترغيب ڏئي ٿو ته اسان به پرhezگار بڻجون ۽ الله جي حڪمن تي عمل ڪريون، ته جيئن اسان به ان خوشخبري جو حقدار بڻجي سگهون.

* ضد ۽ هٺ کان بچڻ: آيت ۾ انهن ماڻهن جو ذڪر آهي جيڪي حق جي مقابلي ۾ ضد ۽ هٺ ڪن ٿا. اسان کي اهڙين خرابين کان بچڻ گهرجي ۽ حق کي قبول ڪرڻ ۾ عاجزي اختيار ڪرڻ گهرجي.

* قرآن سان محبت: جڏهن اسان کي معلوم ٿئي ٿو ته قرآن اسان لاءِ آسان بڻايو ويو آهي، ته اسان کي ان سان محبت ۽ ان کي پڙهڻ، سمجهڻ ۽ ان تي عمل ڪرڻ جي ڪوشش وڌائي ڇڏڻ گهرجي.