سوره طه — آیه 94

معانی کلمات:

• یا بنَ أمّ: ای پسر مادرم (خطاب عاطفی و مهربانانه برای نرم کردن دل برادر)
• لا تأخذ بلحیتی: ریش مرا مگیر و مکش
• ولا برأسی: و موی سر مرا (مگیر)
• لم ترقب قولی: وصیت و سفارش مرا رعایت نکردی و پاس نداشتی

تفسیر آیه:

هنگامی که حضرت موسی علیه السلام از کوه طور بازگشت و دید قومش گوساله‌پرست شده‌اند، از شدت خشم و اندوه، ریش و موی سر برادرش هارون را گرفت و به سوی خود کشید. حضرت هارون علیه السلام که پیامبری بردبار و دلسوز بود، با مهربانی و نرمی به برادرش گفت: ای پسر مادرم! ریش و موی مرا مگیر و مکش. من در این ماجرا کوتاهی نکرده‌ام و عذری روشن دارم. ترسیدم اگر بنی‌اسرائیل را رها کنم و به سراغ تو بیایم، آن‌ها پراکنده شوند و اختلاف کنند؛ آنگاه تو بگویی: «تو میان بنی‌اسرائیل تفرقه انداختی و سفارش مرا درباره آنان پاس نداشتی و رعایت نکردی.» من برای حفظ وحدت و جلوگیری از تفرقه، در میان آنان ماندم و نتوانستم با قومی که به گوساله‌پرستی افتاده بودند، مقابله کنم.

فواید و پیام‌های آیه:

1. محبت و مهربانی در خانواده: حضرت هارون با تعبیر «یا بنَ أمّ» (ای پسر مادرم) خشم برادر را با عطوفت پاسخ داد. این درس بزرگی است که در اختلافات خانوادگی، نرمی و محبت می‌تواند آتش خشم را خاموش کند.
2. عذرخواهی و بیان دلیل: اگر کسی در انجام وظیفه‌ای کوتاهی کرده یا متهم به خطاست، باید با آرامش و منطق، دلیل و عذر خود را بیان کند تا سوءتفاهم برطرف شود.
3. اهمیت وحدت و انسجام: حفظ اتحاد امت اسلامی از مهم‌ترین ارزش‌هاست. حضرت هارون برای جلوگیری از تفرقه، سختی‌ها را تحمل کرد و این نشان می‌دهد که وحدت مسلمانان بر هر چیز دیگری مقدم است.
4. پاسداری از عهد و پیمان: «لم ترقب قولی» نشان می‌دهد که وفای به عهد و رعایت سفارش‌های بزرگان، از صفات برجسته مؤمنان است و باید در هر شرایطی آن را حفظ کرد.
5. بردباری در برابر سختی‌ها: پیامبران نیز با مشکلات و سوءتفاهم‌ها روبه‌رو می‌شدند، اما با صبر و حکمت آن را مدیریت می‌کردند. این آیه به ما می‌آموزد که در برابر ناملایمات، خویشتن‌داری پیشه کنیم و با تدبیر، مشکلات را حل نماییم.