Аль-Хаджж сүрәсе — Аять 12

Сүзләрнең мәгънәләре:

• يَدْعُو — чакыра, гыйбадәт кыла.
• مِن دُونِ اللَّهِ — Аллаһыдан башканы.
• مَا لَا يَضُرُّهُ — аңа зарар китерә алмый торган нәрсәне.
• وَمَا لَا يَنفَعُهُ — һәм аңа файда да китерә алмый торган нәрсәне.
• الضَّلَالُ الْبَعِيدُ — хакыйкатьтән бик ерак адашу.

Аять тәфсире:

Бу аятьтә Аллаһы Тәгалә иманы зәгыйфь булган, Исламга шикләнеп кергән кешеләрнең хәлен бәян итә. Андый кешеләр Аллаһыдан башка сынымнарга табыналар — аларга һичнинди зарар да, файда да китерә алмый торган нәрсәләргә. Әгәр дә кеше аларга гыйбадәт кылмаса, алар аңа зарар итә алмыйлар; әгәр гыйбадәт кылса да, алар аңа файда китерә алмыйлар. Чөнки алар — ишетеп, күреп, ярдәм итә алмый торган үлек сынымнар.

Менә шушындый гыйбадәт — Аллаһыдан башка файда да, зарар да китерә алмый торган нәрсәләргә табыну — ул хакыйкатьтән бик ерак адашу, туры юлдан читкә китү. Бу адашуның иң зур ачысы шунда: кеше үзенең Раббысын ташлап, берни дә эшли алмый торган сынымнарга табына. Бу — акылсызлык һәм тулы хәсрәт, чөнки мондый кеше үзенең гомерен, көчен һәм гыйбадәтен бушка сарыф итә.

Аятьтән алынган файдалар:

• Аллаһыдан башка гыйбадәт кылынган һәр нәрсә — файда да, зарар да китерә алмый торган затсыз нәрсәдер. Чын файда һәм зарар бирүче берүзе Аллаһы Тәгалә.
• Мөэмин кеше үзенең гыйбадәтен, догаларын һәм өметен бары тик Аллаһыга гына юнәлтергә тиеш, чөнки Ул — ишетүче, күрүче, теләкләрне үтәүче.
• Дөрес юлдан адашуның иң зур сәбәбе — кешенең Аллаһыдан башкага ышанып, ярдәм сорап мөрәҗәгать итүе. Бу кешене дөньяда да, ахирәттә дә хәсрәткә төшерә.
• Ислам диненең матурлыгы шунда: ул кешене бер генә Хак Илаһка — Аллаһыга гыйбадәт кылырга өйрәтә, Ул бөтен эшләрне эшли ала, һәм Аңа гыйбадәт кылучы беркайчан да өметсез калмый.