قصص سۈرىسى — ئايەت 29

1. ئايەتتىكى چۈشەندۈرۈشكە موھتاج سۆزلەر:

• قەزا: ئۆتەدى، تاماملىدى، ئورۇندىدى.
• ئەجەل: بۇ يەردە مۇسا ئەلەيھىسسالام بىلەن شۇئەيب ئەلەيھىسسالام ئوتتۇرىسىدا بېكىتىلگەن ئىش مۇددىتى، يەنى سەككىز ياكى ئون يىللىق كېلىشىم مۇددىتى.
• سارە: كەتتى، سەپەر قىلدى.
• ئەھل: ئائىلە، ئەل-ئايال، جەمەئەت.
• ئانەسە: كۆردى، ھېس قىلدى، ئېنىق بىلدى.
• جانىبى تۇر: تۇر تېغىنىڭ تەرىپى، ياقىسى.
• ئىمكۇسۇ: تۇرۇڭلار، ساقلاپ تۇرۇڭلار، مەكەم تۇرۇڭلار.
• جەزۋە: ئوتلۇق چوغ، ياكى ئوتۇن پارچىسى، ئوتى بار كېسەك.
• تەستەدفىئۇن: ئىسسىنىسىلەر، ئوت يېقىپ ئىسسىنىسىلەر.

1. ئايەتنىڭ تەپسىرى:

مۇسا ئەلەيھىسسالام شۇئەيب ئەلەيھىسسالام بىلەن قىلغان كېلىشىم بويىچە ئەڭ تولۇق مۇددەتنى، يەنى ئون يىلنى تاماملىغان چاغدا، ئائىلىسىنى ئېلىپ مەديەندىن مىسىرغا قاراپ يولغا چىقتى. يولدا كېتىۋېتىپ، تۇر تېغىنىڭ بىر تەرىپىدىن بىر ئوتنى كۆردى. ئۇ ئوت ئۇنىڭ دىققىتىنى تارتىپ، ئائىلىسىگە: «سىلەر مۇشۇ يەردە ساقلاپ تۇرۇڭلار، مەن ھەقىقەتەن بىر ئوت كۆردۈم. شۇ ئوتنىڭ يېنىغا بېرىپ، بەلكىم سىلەرگە يول ھەققىدە بىر خەۋەر ئېلىپ كېلىشىم مۇمكىن، ياكى ئۇنىڭدىن بىر ئوتلۇق چوغ ئېلىپ كېلىشىم مۇمكىن، شۇنىڭ بىلەن ئوت يېقىپ ئىسسىنىسىلەر» دېدى.

بۇ ئايەت بىزگە شۇنى ئۆگىتىدۇكى، ئاللاھ تائالا ئۆزى خالىغان بەندىسىنى ئىلتىپاتقا ئېلىپ، ئۇنىڭغا رەھمەت ۋە ھىدايەت يولىنى ئاچىدۇ. مۇسا ئەلەيھىسسالام ئاددىي بىر ئوت كۆرۈش بىلەن ئائىلىسىنى ئىسسىتىش ۋە يول خەۋىرى ئېلىش ئۈچۈن ئالدىغا قاراپ ماڭدى. ئۇنىڭ بۇ كىچىك سەۋەبى ئۇلۇغ بىر مۇناسىۋەتكە، يەنى ئاللاھ تائالا بىلەن سۆزلىشىش شەرىپىگە ئېلىپ باردى. شۇڭا، بىز ھەر قانداق ياخشى ئىشقا ئالدى بىلەن ئىنتىلسەك، ئاللاھ تائالا بىزگە ئۇنىڭدىن كۆپ ياخشىلىق ۋە ياخشى نەتىجىلەرنى ئاتا قىلىشى مۇمكىن. بۇ ئايەت يەنە ئائىلە-جەمەئەتكە مېھرىبان بولۇش، ئۇلارنىڭ ئېھتىياجىغا قاراپ ياردەم قىلىش ۋە ئۇلارنى قوغداشقا تەرغىب قىلىدۇ. مۇسا ئەلەيھىسسالام ئائىلىسىنى قاراڭغۇ كېچىدە، سوغۇق ۋە يولدىن ئېزىش خەۋپى ئىچىدە قالدۇرماي، ئۇلارغا ئىسسىنىش ۋە يول تاپىش ئۈچۈن تىرىشچانلىق كۆرسەتتى. بۇ ئىسلامنىڭ ئائىلە ۋە جەمئىيەت ئەخلاقىغا بولغان ئەھمىيىتىنى كۆرسىتىپ بېرىدۇ. شۇنداقلا، بۇ ئايەت ئوقۇرمەنلەرنى ئاللاھنىڭ قۇدرىتى ۋە ھېكمىتى ئۈستىدە تەپەككۇر قىلىشقا، ھەر بىر ئاددىي ھادىسىنىڭ ئارقىسىدا ئاللاھنىڭ چوڭ ئىشلارنى ئورۇنلاشتۇرۇشى مۇمكىنلىكىنى چۈشىنىشكە چاقىرىدۇ. بىز ھەمىشە ئاللاھقا تەۋەككۈل قىلىپ، ئۇنىڭ رەھمىتىدىن ئۈمىد ئۈزمەي، ياخشى ئىشلارغا ئالدى بىلەن ئىنتىلىشىمىز كېرەك.