Ankabut surasi — Oyat 3

Kalimalarning ma'nolari:

• Fatanā: Imtihon qildik, sinovdan o'tkazdik.
• Sadaqū: Iymonlarida rostgo'y bo'ldilar.
• Kāzibīn: Yolg'onchilar, iymon da'vosida yolg'onchi bo'lganlar.

Tafsir:

Qasamki, Biz sizlardan oldin o'tgan ummatlarni ham xuddi shu tarzda imtihon qildik. Ular orasidan payg'ambarlarimizga iymon keltirganlar ham, ularni yolg'onchi qilganlar ham bo'ldi. Alloh taolo bandalarini turli sinovlar, og'ir holatlar va qiyinchiliklar bilan imtihon qiladi. Bu imtihonning hikmati shundan iboratki, Alloh iymon da'vosida rostgo'y bo'lgan sodiq bandalarni yolg'onchilardan ajratib ko'rsatsin. Ya'ni, Alloh har bir insonning qalbida nima borligini azaldan biladi, ammo bu imtihon orqali bandalarning holati oshkora bo'ladi va ularning qaysi biri chin dildan iymon keltirgani, qaysi biri faqat og'izda da'vo qilgani hammaga ayon bo'ladi. Payg'ambarlar va avliyolar ham shu sinovlardan o'tganlar — ularni arra bilan arralashgach, turli azob-uqubatlarga duchor qilishgan, lekin ular o'z dinlaridan qaytmaganlar. Demak, imtihon har doim bo'lgan va bo'ladi, chunki u haqni botildan, sodiqni munofiqdan ajratuvchi mezondir.

Foydalar:

• Imtihon va sinovlar hayotning ajralmas qismi bo'lib, ular orqali insonning iymoni mustahkamlanadi va chinakam sodiqligi namoyon bo'ladi.
• Qiyinchiliklarga sabr qilgan kishi Alloh huzurida yuksak darajalarga erishadi, chunki payg'ambarlar va solihlar ham eng og'ir sinovlardan o'tganlar.
• Bu oyat mo'minlarga tasalli beradi: ular yolg'iz emaslar, oldingi ummatlar ham xuddi shunday imtihonlardan o'tganlar.
• Imtihonlar insonni poklaydi, gunohlardan tozalaydi va uning Allohga bo'lgan muhabbatini ziyoda qiladi.
• Har bir sinov ortida buyuk hikmat bor — u insonning qadrini oshiradi va uning oxiratdagi darajasini yuksaltiradi.