Ankabut surasi — Oyat 2

Kalimalarning ma'nolari:

• أَحَسِبَ – o‘yladimi, deb hisobladimi?
• يُتْرَكُوا – tark etiladilar, qo‘yib yuboriladilar.
• يَقُولُوا آمَنَّا – "Imon keltirdik", deb aytishlari.
• يُفْتَنُونَ – sinovdan o‘tkaziladilar, imtihon qilinadilar.

Tafsir:

Odamlar "Imon keltirdik", deyishlari bilan o‘zlarini qutulgan deb o‘ylaydilarmi? Yo‘q, ular shunchaki bu so‘zni aytishlari bilan tark etiladilar deb o‘ylashlari noto‘g‘ri. Alloh taolo ularni albatta sinovdan o‘tkazadi. Bu sinovlar ularning imonlari haqiqiy ekanligini yoki faqat og‘izda qolgan so‘z ekanligini ochib beradi. Chunki imon da'vosi – bu og‘izda aytiladigan oddiy so‘z emas, balki qalbda mustahkam o‘rnashgan, amalda namoyon bo‘ladigan haqiqatdir. Alloh bandalarini turli og‘irliklar, qiyinchiliklar va sinovlar orqali imtihon qiladi. Bu sinovlar ba'zilar uchun yengillik, ba'zilar uchun og‘irlik bo‘lishi mumkin. Kimki haqiqiy imon egasi bo‘lsa, sinovlar uning imonini yanada mustahkamlaydi. Kimning imoni zaif bo‘lsa, sinovlar uning haqiqiy holatini yuzaga chiqaradi. Shunday qilib, Alloh taolo har bir insonni o‘z imoniga yarasha sinovdan o‘tkazadi va bu sinovlar orqali ularning darajalarini ko‘taradi yoki ularni haqiqatdan yuz o‘girganlar qatoriga qo‘shadi.

Foydalar:

1. Imon da'vosi bilan cheklanib qolmaslik kerak – har bir musulmon o‘z imonini amallar bilan tasdiqlashi lozim.
2. Sinovlar va qiyinchiliklar – bu Allohning bandalariga bo‘lgan rahmatining bir ko‘rinishi. Ular orqali insonning ma'naviy darajasi oshadi.
3. Alloh taolo hech kimni sinovsiz qoldirmaydi. Har bir inson o‘z hayotida turli imtihonlarga duch keladi. Bu imtihonlar sabr va shukrni o‘rgatadi.
4. Sinovlar orqali inson o‘zini taniydi, o‘z imonining zaif yoki kuchli tomonlarini bilib oladi va o‘zini tuzatish imkoniyatiga ega bo‘ladi.
5. Bu oyat musulmonlarga tasalli beradi: ularning boshiga tushgan qiyinchiliklar bejiz emas, balki ularning imonini mustahkamlash va darajalarini ko‘tarish uchundir.