سورت آل عمران — آیت 190

د آیت 190 د سورة آل عمران ده:

د کلمو معناګانې:

• "خلق السماوات والأرض": د اسمانونو او ځمکې پیدا کول له هېڅه نه، پرته له کوم مخکیني مثال نه.
• "اختلاف الليل والنهار": د شپې او ورځې بدلون او توپیر، په اوږدوالي او لنډوالي کې.
• "آيات": لویې نښې او څرګند دلایل.
• "أولي الألباب": د عقل خاوندان، هغه کسان چې سالم عقل لري او په سمه توګه فکر کوي.

د آیت تفسیر:

الله تعالی په دې مبارک آیت کې د خپل قدرت او وحدانیت په لویو نښو اشاره کوي. هغه وايي چې بېشکه د اسمانونو او ځمکې په پیدا کولو کې — چې له هېڅه نه، پرته له کوم مخکیني مثال نه پیدا شوي دي — او د شپې او ورځې په بدلون کې، چې یو بل پسې راځي او په اوږدوالي او لنډوالي کې سره توپیر لري، د هغو خلکو لپاره لویې نښې او څرګند دلایل شته چې سالم عقل لري.

دا ټول مخلوقات — اسمانونه د خپلو ستورو او سیارو سره، ځمکه د خپلو غرونو، سمندرونو او ژوندیو مخلوقاتو سره، او د شپې او ورځې دا منظم بدلون — د یو لوی او قادر خالق په وجود او وحدانیت باندې ګواهي ورکوي. دا ټول نظام په داسې دقیق او منظم ډول روان دی چې هېڅکله په کې کوم خلل نه راځي، او دا د هغه ذات د لوی قدرت ښکارندوی دی چې دا ټول یې پیدا کړي او په خپل کنټرول کې ساتي.

د "أولي الألباب" یادونه په دې دلیل ده چې یوازې هغه خلک له دې نښو نه پند اخلي چې خپل عقل په سمه توګه کاروي، د دنیا په مصروفیتونو کې یې نه وي ډوب کړی، او د الله تعالی د مخلوقاتو په مشاهده کې د هغه د قدرت او حکمت په اړه فکر کوي. دا هغه خلک دي چې د دې نښو له لارې د خپل خالق پېژندنې ته رسېږي او په ایمان یې قوي کوي.

دعوتي اړخ:

ای مسلمان وروره! کله چې ته آسمان ته وګورې او د هغه پراخوالی او په کې د ستورو نظم ووینې، کله چې د ځمکې په غرونو، سمندرونو او د هغې په حیرانونکي نظام فکر کوې، او کله چې د شپې او ورځې په بدلون کې د الله تعالی حکمت وینې — نو دا ټول د هغه د لوی قدرت او رحمت نښې دي. دا مشاهده دې ایمان قوي کوي او دې ته دې هڅوي چې د الله تعالی شکر ادا کړې، ځکه چې هغه خپل بندهګان په دې نښو سره خپل ځان ته رابللي دي. نو خپل عقل ته وده ورکړه، په دې نښو کې فکر وکړه، او د الله تعالی عبادت په اخلاص سره وکړه، ځکه چې دا ټول مخلوقات د هغه د وحدانیت ښکارندوی دي او هغه یوازې د عبادت وړ ذات دی.