Аль Имран сүресі — Аят 64

1. Сөздердің мағынасы:

• يَا أَهْلَ الْكِتَابِ — Уа, Кітап иелері! (яһудилер мен христиандар).
• تَعَالَوْا — Келіңдер, келіңіздер.
• كَلِمَةٍ سَوَاءٍ — Әділ, тура, ортақ сөз; екі жаққа да тең дәрежедегі ұстаным.
• أَرْبَابًا — Раббылар, қожайындар, яғни Аллаһтан басқа мойынсұнылып, құлшылық етілетіндер.
• تَوَلَّوْا — Бет бұрды, жүзін тартты, бас тартты.
• اشْهَدُوا — Куә болыңдар, біліңдер.
• مُسْلِمُونَ — Мұсылмандар, яғни Аллаһқа бойсұнып, берілгендер.

1. Аяттың тәпсірі:

Уа, Пайғамбар, Кітап иелері — яһудилер мен христиандарға айт: «Келіңдер, біз бен сендердің арамызда ортақ әрі әділ бір сөзге тоқталайық: тек қана Аллаһқа құлшылық етеміз, Оған ешбір нәрсені серік қоспаймыз, бір-бірімізді Аллаһтан басқа раббылар етіп алмаймыз». Яғни пенделердің ешқайсысына — пайғамбар болсын, әулие болсын, діндар кісі болсын — Аллаһқа тән құлшылықтың түрлерін бағыштамаймыз, оларды Аллаһқа теңеп, соған мойынсұнып, тәубе етіп, тілек тілеп, құрбандық шалып, серт беріп, бойсұнып, оларды Аллаһтың орнына қойып, оларға құлшылық етіп, оларды Раббы орнына қойып, оларға мойынсұнып, оларды Раббы ретінде қабылдамаймыз. Бұл — барлық пайғамбарлардың дауасыз шақырған негізі, барлық аспан діндерінің ортақ түбірі. Егер олар осы әділ әрі айқын шақыртудан бет бұрып, бас тартса, онда уа, мүміндер, оларға: «Куә болыңдар, біз Аллаһқа шын берілген, Оның бірлігін мойындап, Оған ғана құлшылық ететін мұсылмандармыз» деп айтыңдар. Бұл шақырту тек сол замандағы Кітап иелеріне ғана емес, кейінгі ұрпақтарға да, жалпы адамзатқа да бағытталған әмбебап үндеу.

1. Аяттан алынатын пайдалар:

• Таухид — барлық діндердің ортақ негізі: Барлық пайғамбарлар адамзатты Аллаһты жалғыз деп білуге, Оған ешбір нәрсені серік қоспауға шақырған. Бұл — адамзаттың рухани бірлігінің түпкі негізі.
• Адамдарды құдай етуге тыйым: Пайғамбарларды, әулиелерді, дін басыларын Аллаһтың орнына қойып, оларға құлшылық ету — үлкен қателік. Ислам адамды тек Жаратушыға ғана құлдық етуге шақырады, бұл адамның нағыз азаттығы мен абыройы.
• Диалог пен ортақ тіл іздеу: Ислам басқа дін өкілдерімен ашық диалог құрып, ортақ әділ ұстанымдарды іздеуге шақырады. Бұл — исламның төзімділігі мен даналығын көрсетеді.
• Иманды ашық білдіру: Ақиқатқа шақырған соң, қарсылыққа тап болсақ та, өз иманымызды ашық, нық әрі мақтанышпен білдіруіміз керек.
• Ислам — жеңіл әрі табиғи дін: «Мұсылман» деген атау — Аллаһқа бойсұну, Оған шын жүректен берілу дегенді білдіреді. Бұл — әрбір адамның жаратылысына сай, қарапайым әрі айқын жол.
• Бірлікке шақыру: Аят адамдарды бөлінуге емес, ортақ әділ негізде бірігуге шақырады. Бұл — бейбітшілік пен өзара түсіністіктің негізі.