Аз-Зумар сүрәсе — Аять 56

Сүзләрнең мәгънәләре:

• Я хәсрәтә — «әй, кайгым, үкенечем!» дигән мәгънәдә.
• Фарратту — мин кимчелек иттем, калдырдым, үтәмичә калдырдым.
• Фи җәнби-Лләһ — Аллаһ хозурында, Аллаһ юлында, Аның әмерләрен үтәүдә.
• Сәхирин — мәсхәрә итүчеләр, көлүчеләр, ризыкландыручылар түгел, ә Аллаһ динен һәм Аның әмерләрен мыскыллаучылар.

Аять тәфсире:

Бу аятьтә Аллаһы Тәгалә бәндәләренә мөрәҗәгать итеп, Аңа кайтуга, тәүбә итүгә һәм Аның әмерләренә буйсынуга өнди. Ул кешеләрне шундый хәлдән сакланырга чакыра: Кыямәт көнендә һәркем үз гамәлләре белән очрашачак һәм ул көнне берәү дә үзенең эшләреннән кача алмаячак. Әгәр кеше дөньяда Аллаһ юлында тиешле эшләрне эшләмәсә, Аның әмерләрен үтәмәсә, Аның хакын вакытында танымаса, ул көнне ул бик каты үкенер һәм әйтер: «Әй, кайгым миңа! Никадәр мин Аллаһ юлында тиешле эшләрне калдырганмын, Аның ризалыгы өчен эшләргә кирәк булган гамәлләрне үтәмәгәнмен!» Ул шулай ук үзенең дөньяда Аллаһ динен, Аның китабын, рәсүлен һәм иман китергән бәндәләрен мәсхәрә итүчеләрдән булганын да искә алыр. Бу — аның өчен икеләтә үкенеч: беренчесе — яхшылыкны калдыру, икенчесе — начарлыкны эшләү, ягъни динне мәсхәрә итү. Ул көнне аның үкенече һәм хәсрәте чиксез булыр, ләкин бу үкенеч аңа инде бернинди файда китермәс.

Аятьтән алынган файдалар:

• Кыямәт көнендә һәркем үз эшләре өчен җавап бирәчәк, һәм ул көнне үкенүнең файдасы булмаячак.
• Кеше дөньяда чагында Аллаһ юлында эшләргә тиешле гамәлләрне үтәргә ашыгырга тиеш, чөнки үлем килгәч, кире кайту мөмкинлеге булмаячак.
• Аллаһ динен, аның әмерләрен яки иман китергән кешеләрне мәсхәрә итү — бик зур гөнаһ, ул кешенең һәлакәтенә китерә.
• Тәүбә ишеге ачык чалында, ягъни дөньяда вакытта, Аллаһка кайтырга һәм Аның рәхмәтенә ирешергә ашыгырга кирәк.