Sura Az-Zumar — Werset 56

Znaczenie słów:

• يَا حَسْرَتَا – „O żalu mój!” – wykrzyknik wyrażający głęboki żal i rozpacz.
• فَرَّطْتُ – zaniedbałam, zaniechałam, nie dopełniłam.
• فِي جَنبِ اللَّهِ – w sprawach dotyczących Boga, w tym, co należy do Boga, czyli w Jego posłuszeństwie i czci.
• السَّاخِرِينَ – szydercy, ci, którzy drwią i wyśmiewają się (z religii, wierzących i przykazań Bożych).

Tafsir (wyjaśnienie):

Bóg – Wysławiony i Najwyższy – nakazuje Swoim sługom, aby się do Niego zwrócili, okazali skruchę i poddali się Jego woli, zanim nadejdzie Dzień Sądu, kiedy to każda dusza będzie żałować swoich czynów. W tym wersecie Bóg ostrzega przed sytuacją, w której dusza – widząc swoje zaniedbania i grzechy – będzie wołać z bólem i rozpaczą: „O żalu mój nad tym, co zaniedbałam w tym, co należy do Boga!” To znaczy: jakże wielki jest mój żal z powodu tego, że nie wypełniłam tego, co Bóg nakazał, że zaniedbałam Jego prawa, nie okazałam Mu posłuszeństwa i nie dbałam o Jego przykazania. Dusza ta będzie również wyznawać, że w życiu doczesnym należała do tych, którzy drwili i szydzili – z religii Boga, z Jego Księgi, z Jego posłańców oraz z ludzi wierzących. Będzie to dla niej źródło dodatkowej męki i upokorzenia, ponieważ ujrzy, jak wielką stratę poniosła i jak głęboko była w błędzie.

Ten werset jest częścią szerszego wezwania do pokuty i powrotu do Boga, zanim będzie za późno. Jest to ostrzeżenie przed dniem, w którym żal i skrucha nie przyniosą już żadnej korzyści, a jedynie zwiększą cierpienie.

Korzyści i nauki płynące z wersetu:

1. Zachęta do pokuty i powrotu do Boga – werset ten uczy nas, że drzwi pokuty są otwarte w życiu doczesnym, a zwlekanie z nią jest ogromnym ryzykiem. Człowiek powinien spieszyć się z poprawą swoich uczynków, zanim nadejdzie śmierć lub Dzień Sądu.
2. Świadomość wartości czasu – życie doczesne jest jedyną szansą na zdobycie nagrody i uniknięcie kary. Każda chwila zaniedbania w wypełnianiu obowiązków wobec Boga może stać się źródłem wiecznego żalu.
3. Ostrzeżenie przed szyderstwem i drwiną z religii – werset ten pokazuje, jak poważnym grzechem jest wyśmiewanie się z rzeczy świętych, z wiary i z ludzi pobożnych. Szydercy w Dniu Sądu będą żałować swojego postępowania, ale żal ten nie będzie im już niczym pomógł.
4. Pobudzenie do refleksji nad własnym postępowaniem – każdy człowiek powinien zadać sobie pytanie: czy nie należę do tych, którzy zaniedbują prawa Boga? Czy nie jestem czasem jednym z tych, którzy lekceważą religię lub szydzą z niej? Taka refleksja pomaga w duchowej poprawie i zbliżeniu się do Stwórcy.
5. Ukazanie miłosierdzia Boga – Bóg ostrzega nas w tym wersecie, abyśmy nie doświadczyli tego żalu. Samo ostrzeżenie jest dowodem Jego miłosierdzia i troski o nasze dobro – Bóg pragnie dla nas szczęścia i ratunku, dlatego z góry pokazuje nam skutki naszych czynów, abyśmy mogli ich uniknąć.