Ğafir surəsi — Ayə 47

1) Bəzi sözlərin izahı:

• يَتَحَاجُّونَ (yətəhaccun): Bir-biri ilə mübahisə edir, çəkişir, qarşılıqlı ittiham edirlər.
• الضُّعَفَاءُ (əd-duəfa): Zəiflər — dünyada hörməti, gücü, nüfuzu olmayan, sadə, zəif insanlar.
• اسْتَكْبَرُوا (istəkbəru): Təkəbbür göstərənlər, böyüklük iddiasında olanlar — dünyada özlərini üstün sayan rəhbərlər, başçılar.
• تَبَعًا (təbəən): Ardınca gedənlər, tabe olanlar, izləyicilər.
• مُغْنُونَ (muğnun): Əvəz edənlər, dəf edənlər, başqasının yerinə öz üzərinə götürənlər.
• نَصِيبًا (nəsibən): Bir pay, bir hissə, bir qism.

2) Ayənin təfsiri:

Ey Peyğəmbər, xatırla o anı ki, Cəhənnəm əhli orada bir-biri ilə çəkişməyə, mübahisəyə başlayacaq. Dünyada zəif, gücsüz sayılan, heç bir nüfuza malik olmayan adi insanlar — yəni ardınca gedənlər — üzlərini dünyada təkəbbür göstərən, özlərini böyük sayan başçılarına, rəhbərlərinə tutub deyəcəklər: "Biz dünyada sizə tabe idik, sizin ardınızca gedirdik, sizin göstərdiyiniz yolla addımlayırdıq. İndi bu odun bir hissəsini, heç olmasa bir qismini bizim yerimizə siz öz üzərinizə götürə bilərsinizmi? Bizim əzabımızın bir payını siz çəkə bilərsinizmi?"

Bu mübahisə onların çarəsizliyini, peşmançılığını və bir-birindən kömək umduqlarını göstərir. Lakin o gün heç kim başqasının yükünü daşıya bilməyəcək. Dünyada kor-koranə tabe olmaq, haqqı araşdırmadan başqalarının ardınca getmək insanı bu acı nəticəyə aparır. Ona görə də ağıl sahibi insan dünyada ikən doğru yolu araşdırmalı, yalnız Allaha və Onun göndərdiyi haqqa tabe olmalıdır.

Bu ayə bizə xəbərdarlıq edir: dünyada verdiyimiz qərarlar, seçdiyimiz yol və tabe olduğumuz kəslər axirətdə bizim üçün ya şəfaət, ya da peşmançılıq olacaq. Quranın bu xəbərdarlığı əslində bizə qarşı böyük bir mərhəmətdir — çünki o, bizi vaxtında oyanmağa, haqqı tapmağa və doğru yola yönəlməyə çağırır. Gəlin bu dünyada ikən Quranın nurundan bəhrələnək, onun göstərdiyi yolla gedək və o gün peşman olanlardan olmayaq.