Гафир сүресі — Аят 78

1. Сөздердің мағынасы:

• قَصَصْنَا — баяндадық, хабар бердік.
• آيَةٍ — белгі, ғаламат, дәлел.
• بِإِذْنِ اللَّهِ — Алланың рұқсатымен, еркімен.
• أَمْرُ اللَّهِ — Алланың әмірі, яғни үкім, жаза немесе шешім келуі.
• قُضِيَ بِالْحَقِّ — әділдікпен үкім шығарылды, шешім қабылданды.
• خَسِرَ — зиян шекті, ұтылды.
• الْمُبْطِلُونَ — жалғанды ұстанушылар, бұзақылар, хақты жоққа шығарушылар.

1. Аяттың тәпсірі:

Уа, Мұхаммед! Сенен бұрын да Біз көптеген елшілер жібердік. Олар өз қауымдарына Алланың бірлігін уағыздап, көптеген қиындықтарға шыдап, сабыр етті. Сол елшілердің кейбіреулерінің хикаясын саған Құранда баяндадық, ал кейбіреулерінің хабарын баяндамадық. Бірақ олардың барлығы да Алланың уахиын жеткізуге міндетті болды.

Кез келген елші өз қауымына Алланың рұқсатынсыз ешбір ғаламат немесе дәлел келтіре алмайды. Ғаламат көрсету олардың өз қалауымен емес, тек Алланың әмірімен және рұқсатымен болады. Сондықтан қарсыластардың елшілерден ғаламат талап етуі әділетсіздік еді.

Алланың әмірі келіп, елшілер мен оларды жоққа шығарушылар арасында үкім шығарылған кезде, шешім әділдікпен қабылданады. Сонда елшілер жеңіске жетіп, қуанышқа кенеледі, ал жалғанды ұстанушылар мен хақты жоққа шығарушылар зор зиянға ұшырайды. Олар өздерінің күпірлігі мен қыңырлығы салдарынан ақиқат анық болып, дәлелдер келгеннен кейін де бас тартқандықтары үшін қасіретке қалады.

1. Аяттан алынатын пайдалар:

• Алла Тағала барлық елшілерді бірдей мақсатпен жіберген — адамдарды тура жолға шақыру. Бұл діннің бірлігін және Алланың рақымының кеңдігін көрсетеді.
• Елшілердің барлығы да қиындықтарға шыдап, сабыр еткен. Бұл бізге өмірдегі сынақтарға сабырмен төзуге үлгі.
• Ғаламаттар мен кереметтер тек Алланың рұқсатымен болады. Бұл Алланың құдіретінің шексіздігін және Оның әмірінің орындалатынын білдіреді.
• Алланың әмірі келгенде әділ үкім шығарылады. Бұл — әділеттің мәңгілік жеңіске жететініне сенім.
• Жалғанды ұстанушылар әрқашан зиян шегеді. Бұл адамдарды хақ жолға түсуге, ақиқатты қабылдауға шақырады.
• Құранда баяндалмаған елшілердің болуы — Алланың шексіз білімі мен даналығын көрсетеді. Бұл бізді Құранның тереңдігі мен Алланың ғылымының кеңдігіне тәнті етеді.
• Бұл аят адамдарды исламға шақырады: хақ жол — Алланың елшілері ұстанған жол, ал одан бас тарту — зиян мен қасіретке әкеледі. Ислам — бейбітшілік, әділеттік және сабыр діні.