شوری سۈرىسى — ئايەت 24

1. ئايەتتىكى چۈشەندۈرۈشكە موھتاج سۆزلەر:

• «ئەم»: بەلكى، ھەتتا دېگەن مەنىدە.
• «يَخْتِمْ»: پېچەتلەيدۇ، تامغا باسىدۇ، يەنى ئۇنتۇپ قالىدىغان قىلىپ قويىدۇ.
• «يَمْحُ»: ئۆچۈرىدۇ، يوق قىلىدۇ.
• «يُحِقُّ»: راست قىلىدۇ، مۇستەھكەم قىلىدۇ، ئورنىتىدۇ.
• «بِكَلِمَاتِهِ»: ئۇنىڭ سۆزلىرى، ۋەھىيلىرى ۋە ھۆكۈملىرى بىلەن.
• «ذَاتِ الصُّدُورِ»: كۆڭۈللەردىكى يوشۇرۇن نەرسىلەر، دىللاردىكى سىرلار.

1. ئايەتنىڭ تەپسىرى:

بۇ ئايەتتە ئاللاھ تائالا مۇشرىكلارنىڭ پەيغەمبەر ئەلەيھىسسالامغا قارىتىلغان يالغان سۆزلىرىگە رەددىيە بېرىدۇ. ئۇلار: «مۇھەممەد قۇرئاننى ئۆزى توقۇپ، ئۇنى ئاللاھقا نىسبەت بەردى» دەپ دەۋا قىلىدۇ. ئاللاھ تائالا بۇ گۇماننى رەت قىلىپ: ئەگەر سەن ھەقىقەتەن ئاللاھقا يالغان توقۇماقچى بولساڭ، ئاللاھ سېنىڭ قەلبىڭنى پېچەتلەپ قويار ۋە قۇرئاننى ئۇنتۇتۇپ قويار ئىدى، دەيدۇ. بۇ سۆز پەيغەمبەر ئەلەيھىسسالامنىڭ پاكلىقىنى ۋە ئۇنىڭ ئاللاھ تەرىپىدىن ۋەھىي ئالغانلىقىنى ئىسپاتلايدۇ. چۈنكى ئاللاھ ئۇنىڭ قەلبىنى پېچەتلىمىگەن، قۇرئاننى ئۇنتۇتۇپ قويمىغان، بەلكى ئۇنى مۇستەھكەم قىلىپ ساقلىغان.

ئاندىن ئاللاھ تائالا: «ئاللاھ باتىلنى ئۆچۈرىدۇ، ھەقنى ئۆز سۆزلىرى بىلەن ئورنىتىدۇ» دەيدۇ. يەنى كۇفرۇ باتىل ۋە يالغانچىلىق قانداقلا بولمىسۇن يوقىلىدۇ، ئىسلام ھەقىقىتى بولسا ئاللاھنىڭ ۋەھىيى ۋە ھۆكۈملىرى ئارقىلىق مۇستەھكەملىنىدۇ. بۇ ئاللاھنىڭ ئەزەلىي ۋەدىسى بولۇپ، ئۇ ھەرگىز ئەمەلگە ئاشماي قالمايدۇ. ئاللاھ تائالا كۆڭۈللەردىكى يوشۇرۇن سىرلارنى، نىيەتلەرنى ۋە ئىچكى ئويلىرىنى ئوبدان بىلىدۇ، ھېچ نەرسە ئۇنىڭدىن يوشۇرۇن قالمايدۇ. شۇڭا ئۇ ھەر بىر كىشىگە قىلغان ئەمەلىگە قاراپ ھېساب بېرىدۇ.

بۇ ئايەت بىزگە شۇنى ئۆگىتىدۇكى، قۇرئان كەرىم ئاللاھنىڭ ھەقىقىي كالامىدۇر، پەيغەمبەر ئەلەيھىسسالام ئۇنى ئۆزىدىن توقۇپ چىقارمىغان. ئاللاھ ھەقنى ھەر دائىم غالىب قىلىدۇ، باتىل بولسا ئاخىرى يوقىلىدۇ. بىز مۇسۇلمان بولۇش سۈپىتىمىز بىلەن قۇرئانغا چىڭ ئېسىلىشىمىز، ئۇنىڭ ھەقىقىيلىكىگە ئىشىنىشىمىز ۋە ئۇنىڭ ئەھكاملىرىغا ئەمەل قىلىشىمىز كېرەك. ئاللاھ بىزنى ھەقنى قوبۇل قىلىپ، باتىلدىن يىراق بولىدىغانلاردىن قىلسۇن.