Аль-Ахкаф сүрөсү — Аят 5

1. Аяттагы түшүндүрүүгө муктаж сөздөр:

• أَضَلُّ — эң адашкан, эң туура жолдон тайган.
• يَدْعُو — чакырат, сыйынат, дуба кылат.
• مِن دُونِ اللَّهِ — Аллахтан башканы, башкаларды.
• لَا يَسْتَجِيبُ لَهُ — ага жооп бербейт, дубасын кабыл кылбайт.
• إِلَىٰ يَوْمِ الْقِيَامَةِ — Кыямат күнүнө чейин, башкача айтканда эч качан.
• غَافِلُونَ — кабарсыз, бейкапар, көңүл бурбагандар.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Бул аятта Аллах Таала адамдардын ичинен эң чоң адашууда жүргөн адамдар кимдер экенин ачык көрсөтүп жатат. Аллахтан башка нерселерге — буттарга, өлүктөргө, таштарга, дарактарга жана башка жансыз нерселерге сыйынып, алардан жардам сураган адамдан да адашкан, дагы наадан адам жок. Себеби ал өзүнүн дубасына жооп бере албай турган, эч качан жардам бере албай турган нерсеге таянып, ишенип жатат. Ал буттар Кыямат күнүнө чейин, бүт дүйнө жашоосунда ага эч качан жооп бербейт. Анткени алар тирүү эмес, алар угуша албайт, көрүшө албайт, ойлоно албайт. Аларга сыйынган адамдардын дубасынан бүтүндөй бейкапар, кабарсыз. Алар жардам берүүнүн ордуна, зыян да келтире албайт. Ошентип, адам өзүнүн бардык үмүтүн, тилегин, коркунучун жана муктаждыгын жаратуучусу Аллахтан башка жансыз нерселерге багыттап, өзүнө өзү зор залал келтирип жатат. Бул — акылсыздыктын жана адашуунун эң чоң түрү.

1. Аяттан алынуучу пайдалар жана исламга болгон кызыгууну арттыруучу ойлор:

• Бул аят бизге дубанын, сыйынуунун жана жардам суроонун баары Аллахка гана таандык экенин эскертет. Аллахтан башкага сыйынуу адамды адашууга гана алып барат.
• Аллах Таала адамдарга акыл берген. Акылдуу адам өзүнө пайда да, зыян да келтире албаган жансыз нерселерге эмес, бардык нерсени жараткан жана башкара алган Аллахка гана ишенет.
• Ислам дини адамды адашуудан, наадандыктан жана пайдасыз нерселерге таянуудан сактап, аны туура жолго, акыйкатка жана ийгиликке жеткирет.
• Бул аят аркылуу биз Аллахтын ырайымынын кеңдигин түшүнөбүз: Аллах бизге Туура Жолду көрсөтүп, адашуудан сактанууга мүмкүнчүлүк берген. Бул — чоң жакшылык.
• Ошондуктан ар бир адам Аллахка гана дуба кылып, Андан гана жардам сурап, Ага гана ишениши керек. Бул — бакыттын, тынчтыктын жана ийгиликтин негизи.