Moida surasi — Oyat 29

Kalimalarning ma'nolari:

• "An abu'a" – qaytishingni, yuklanishingni.
• "Bi-ismi" – mening gunohim bilan, ya'ni mening qonimni oqizish gunohi bilan.
• "Wa-ismika" – o'zingning oldingi gunohlaring bilan.
• "As-hob an-nor" – do'zax egalari, do'zaxga kiruvchilar.

Tafsir:

Qobil ukasi Hobilni o'ldirishga qasd qilganida, Hobil unga nasihat qilib, shunday dedi: "Men shuni istaymanki, sen mening qonimni nohaq to'kish gunohini va o'zingning oldingi gunohlaringni birga ko'tarib, qiyomat kuni do'zaxga kiruvchilardan bo'lasan. Bu – zolimlarning jazosidir." Hobil bu so'zlar bilan ukasini qotillikdan qaytarishni va unga oxiratdagi og'ir oqibatni eslatishni maqsad qilgan. U o'zini himoya qilish yoki qasos olishni istamagan, balki ukasining gunohga botishidan qo'rqib, unga rahm-shafqat bilan murojaat qilgan. Bu, shuningdek, o'sha davrda odamlar Allohning amr-u farmonlariga bo'ysunishga majbur ekanliklarini va ularga va'da va va'id (jazo) yetib kelganini ko'rsatadi.

Foydalar:

Ushbu oyatdan quyidagi saboqlarni olamiz:

• Gunoh qilishdan oldin oqibatini o'ylash – insonni halokatdan saqlaydi. Hobilning so'zlari har bir mo'min uchun ibratdir: birodaringni gunohdan qaytarishga harakat qil, lekin o'zing ham gunohga qo'l urma.
• Zolimlarning oxirati do'zaxdir – bu adolatning taqozosidir. Alloh hech kimga zulm qilmaydi, balki har kim o'z qilmishiga yarasha jazo oladi.
• Islomda birodarlik va rahm-shafqat ustuvordir. Hobil ukasiga nisbatan nafrat emas, balki uning najot topishini orzu qilgan. Bu – mo'minlarning bir-biriga bo'lgan munosabatida namunadir.
• Gunohlar yukini ko'tarish – har kim o'z qilmishi uchun javobgardir. Birovning gunohi boshqasiga yuklanmaydi, lekin birovni gunohga undash yoki unga sabab bo'lish – alohida gunohdir.