Rəhman surəsi — Ayə 75

1) Ayədə izaha ehtiyacı olan sözlərin mənaları:

• فَبِأَيِّ — "Bəs hansı ilə", "elə isə hansı ilə".
• آلَاءِ — "Nemətlər", "ne'mətlər", "lütflər". Bu söz ərəb dilində çoxluq bildirir və Allahın insanlara və cinlərə bəxş etdiyi saysız-hesabsız nemətləri ifadə edir.
• رَبِّكُمَا — "Rəbbinizin", "ikinin Rəbbi". Burada "ikisi" dedikdə insan və cin nəzərdə tutulur.
• تُكَذِّبَانِ — "Yalan sayırsınız", "inkar edirsiniz", "danırsınız". Yəni bu nemətləri yalan hesab edir, onları Allahdan bilmirsiniz.

2) Ayənin təfsiri:

Bu ayə Rəhman surəsinin ən təkrar olunan və ən təsirli ayələrindən biridir. Allah Təala insanlara və cinlərə xitab edərək buyurur: "Elə isə Rəbbinizin hansı nemətini yalan sayırsınız?"

Burada Allah Öz qullarına olan sonsuz nemətlərini xatırladır və onlardan soruşur ki, bu qədər lütf, bu qədər bərəkət, bu qədər rəhmət içində hansı birini inkar edə bilərsiniz? Hansı neməti yox saymaq olar? Hansı birinə "bu Allahdan deyil" demək mümkündür?

Bu ayə əslində bir sual deyil, bir oyanışdır, bir xəbərdarlıqdır, bir məhəbbət çağırışıdır. Allah bizə demək istəyir: "Ey insan, ey cin! Sənin varlığın, sağlamlığın, ruzin, ailən, imanın, hidayətin — hamısı Mənim əlimdədir. Bəs nə üçün hələ də şükür etmir, hələ də danırsan?"

Rəhman surəsi boyunca bu ayə 31 dəfə təkrarlanır. Hər təkrarı bir zəngdir, bir xatırlatmadır, bir sevgi çağırışıdır. Allah Öz qullarını yormadan, incitmədən, təkrar-təkrar onlara nemətlərini sayır və soruşur: "Bəs hansını inkar edəcəksiniz?"

Bu ayə həm də qəlbi yumşaldan, insanı düşünməyə vadar edən bir mesajdır. Çünki insan nə qədər qafil olsa da, bir dəfə də olsa özünə sual verir: "Doğrudanmı mən bu nemətləri inkar edirəm? Doğrudanmı şükürsüzəm?"

3) Dəvət və təbliğ məzmunu:

Əziz qardaşım, əziz bacım! Bu ayə sənə və mənə deyir ki, gəlin bir anlıq dayanaq və ətrafımıza baxaq. Nəfəs ala biliriksə — bu nemətdir. Gözlərimiz görürsə — bu nemətdir. Qəlbimiz imanla döyünürsə — bu ən böyük nemətdir. Allah bizi yaradıb, bizə yol göstərib, Peyğəmbər göndərib, Quran nazil edib. Bəs biz nə etmişik? Şükür edirikmi, yoxsa unuduruq?

Gəl, bu ayəni oxuyanda qəlbini Allahın sevgisinə aç. Onun verdiyi hər neməti bir xəzinə kimi gör. Şükür et, çünki şükür neməti artırar. İnkar etmə, çünki inkar qəlbi qatılaşdırar. Bu ayə sənə Allahın səslənən sevgi dolu çağırışıdır: "Ey qulum, Məni tanı, Mənə şükür et, çünki sənə verilən hər şey Məndəndir."

Unutma: Rəbbin sənə o qədər nemət verib ki, onları saymaqla bitirə bilməzsən. Bəs nə üçün hələ də şükür etmirsən?