Ар-Рахман сүресі — Аят 75

1. Сөздердің мағынасы:

• فَبِأَيِّ — «сонда қайсысымен» деген мағынада.
• آلَاءِ — «нығметтер, игіліктер, жақсылықтар» дегенді білдіреді. Бұл сөздің жекеше түрі «إِلًى» немесе «آلَاء» болып, Алланың адамдарға берген түрлі игіліктерін білдіреді.
• رَبِّكُمَا — «екеуіңнің Раббың» деген мағынада. Мұндағы «екеу» деп жындар мен адамдар қауымына қаратылып айтылған.
• تُكَذِّبَانِ — «екеуің өтірік дейсіңдер» немесе «екеуің жоққа шығарасыңдар» деген мағынаны береді.

1. Аяттың тәпсірі:

Бұл аят Ар-Рахман сүресінде қайталанып келетін аяттардың бірі. Алла Тағала жындар мен адамдарға қаратып: «Сонда екеуің Раббыңның қай нығметін өтірік дейсіңдер?» — деп сұрайды. Яғни, Алланың сансыз игіліктері мен жақсылықтары бар: жаратылу, өмір, денсаулық, ризық, ғылым, иман, пайғамбарлар арқылы келген тура жол — осының барлығы Алланың нығметі. Осы игіліктердің қайсысын жоққа шығарып, қайсысына риза болмайсыңдар? Бұл сұрақ адам мен жынды ойлануға, Алланың берген игіліктерін мойындауға және шүкір етуге шақырады. Аяттың қайталануы — Алланың нығметтерінің көптігін және оларды санап таусу мүмкін еместігін көрсетеді. Әр қайталау сайын адам баласы мен жын өздеріне берілген игіліктерді еске алып, Аллаға шүкіршілік етуі керек екендігі ескертіледі.

1. Аяттан алынатын пайдалы қорытындылар:

• Алла Тағаланың нығметтері шексіз және сан алуан. Оларды санап біту мүмкін емес.
• Әрбір адам Алланың берген игіліктерін ойланып, оларды мойындауы және шүкір етуі қажет.
• Аят адам мен жынды өз Раббысының нығметтерін жоққа шығармауға, керісінше, оларды мойындап, риза болуға шақырады.
• Алланың нығметтерін еске алу — иманды нығайтып, жүректі жұмсартады және адамды жақсылыққа бастайды.
• Бұл аят ислам дінінің мейірімділік пен шүкіршілікке негізделгенін, Алланың әрбір жаратылғанына қамқорлығын көрсетеді. Осыны түсіну адамды исламға деген сүйіспеншілікке, Құранға деген құрметке жетелейді.