Qalam surasi — Oyat 2

Kalimalarning ma'nolari:

• بِنِعْمَةِ رَبِّكَ — Rabbingning ne'mati (ya'ni, senga bergan payg'ambarlik va risolat in'omi) tufayli.
• بِمَجْنُونٍ — aqli zaif, jinni (degan ma'noda).

Tafsir:

Ey Muhammad (sollallohu alayhi va sallam)! Sen, Rabbingning senga bergan buyuk ne'mati — payg'ambarlik va risolat sharafi tufayli, aslo jinni emassan. Mushriklarning seni "jinni" deb atashlari mutlaqo noto'g'ri va bo'hton so'zdir. Chunki Alloh taolo seni aql-idrokning eng oliy darajasi, to'g'ri fikrlash va hikmat bilan siylagan. Sen aqli zaif yoki fikri buzuq kishi emassan, balki sen eng buyuk aql egasi, eng to'g'ri yo'lga boshlovchi payg'ambarsan. Bu ne'mat — Rabbingning senga bo'lgan alohida marhamati bo'lib, u seni har qanday ayb va nuqsondan pok tutgan.

Foydalar:

• Ushbu oyat mo'minlarga Allohning in'omi bilan har qanday bo'hton va tuhmatlarga qarshi turish o'rgatadi. Payg'ambarimiz (s.a.v.) eng og'ir tuhmatlarga duch kelganlarida ham sabr qilganlar va Alloh ularni himoya qilganini bilganlar.
• Bu oyatdan o'rganamizki, Alloh taolo o'z bandalarini himoya qiladi va ularning sha'nini poklaydi. Kim Allohga suyanib, Uning ne'matiga shukr qilsa, Alloh uni yolg'on ayblovlardan saqlaydi.
• Payg'ambarimizning (s.a.v.) aqli va fikri pokligi, ularning risolatini tasdiqlovchi eng katta dalildir. Bu oyat musulmonlarga o'z payg'ambarlariga bo'lgan ishonchni mustahkamlaydi va ularni dushmanlarning yolg'on so'zlariga aldanmaslikka chaqiradi.
• Allohning ne'mati insonni har qanday yomonlikdan poklaydi va unga izzat-ikrom bag'ishlaydi. Shuning uchun mo'min kishi doimo Allohning ne'matlarini eslab, Unga shukr qilishi va Uning himoyasiga ishonishi lozim.