سورت اعراف — آیت 168

د کلمو معناګانې:

• وَقَطَّعْنَاهُمْ: مونږ هغوی (بني اسرائيل) په ځمکه کې ووېشل او بېل بېل کړل.
• أُمَمًا: بېلې بېلې ډلې او جماعتونه.
• الصَّالِحُونَ: هغه کسان چې د الله د حقونو او د بنده ګانو د حقونو پابندي کوي.
• دُونَ ذَٰلِكَ: له دې څخه ټيټه درجه، يعني هغه کسان چې په خپلو ګناهونو سره ظلم کوي.
• بَلَوْنَاهُمْ: مونږ هغوی وازمایل.
• بِالْحَسَنَاتِ: په ښو او اسانۍ سره، لکه روغتيا، روزي او خوشحالي.
• وَالسَّيِّئَاتِ: په بدو او سختيو سره، لکه ناروغۍ، بې روزۍ او مصيبتونه.
• لَعَلَّهُمْ يَرْجِعُونَ: د دې لپاره چې هغوی (له ګناه او سرکشۍ نه) بېرته راشي او توبه وباسي.

تفسير:

الله تعالی په دې آيت کې د بني اسرائيلو د حال بيان کوي چې دوی يې په ځمکه کې ووېشل او بېل بېل کړل، تر هغه وروسته چې دوی يو ځای وو او د الله له احکامو نه يې سرغړونه کوله. د دې وېشلو په پایله کې دوی بېلابېلې ډلې شول: ځينې يې صالحان وو، چې د الله د حقونو او د خلکو د حقونو پابندي يې کوله؛ ځينې يې له دې څخه ټيټ وو، يعني هغه کسان چې په خپلو ګناهونو سره يې پر ځان ظلم کاوه، لکه کافران او سرکښه خلک.

الله تعالی دوی وازمایل — کله يې هغوی ته اساني او ښه حال ورکاوه، لکه پراخه روزي او روغتيا، او کله يې هغوی ته سختي او بدحالي ورکاوه، لکه قحطي، ناروغۍ او مصيبتونه. دا ازموينې د دې لپاره وې چې هغوی له خپلې سرکشۍ او ګناهونو نه توبه وباسي، الله ته رجوع وکړي او د هغه د احکامو پابند شي.

فايدې:

1. الله تعالی په خپل حکمت سره خلک په بېلابېلو حالاتو کې ازمايي — ځيني وخت په اسانۍ سره، ځيني وخت په سختۍ سره — تر څو دوی ته د راستنېدو او توبې فرصت برابر کړي.
2. د دې آيت نه دا زده کوو چې اساني او سختي دواړه د الله له ازموينو څخه دي؛ نو بايد په اسانۍ کې شکر وکړو او په سختۍ کې صبر وکړو.
3. د امتونو وېشل او بېلېدل د الله له حکمتونو څخه دي، او دا د دې لپاره دي چې هر څوک د خپل عمل په اساس وپېژندل شي — صالح او ناصالح.
4. الله تعالی د خپلو بنده ګانو د هدايت لپاره هر ډول وسايل کاروي، او دا د هغه رحمت او مهربانۍ نښه ده چې دوی ته د توبې دروازه پرانیزي.