سوره انسان — آیه 4

معانی کلمات:

• أَعْتَدْنَا: آماده کردیم، مهیا ساختیم.
• سَلَاسِلَ: جمع «سلسلة»؛ زنجیرهای آهنین که به پاها بسته میشود.
• أَغْلَالًا: جمع «غُلّ»؛ طوقها و بندهایی که دستها را به گردن میبندند.
• سَعِيرًا: آتش شعلهور و بسیار سوزان.

تفسیر آیه:

خداوند متعال در این آیه خبر میدهد که برای کافران — کسانی که به او و پیامبرانش ایمان نیاورده و کفر ورزیدهاند — عذابهایی سخت و آماده کرده است. نخست، زنجیرهایی از آهن که به پاهایشان بسته میشود و آنها را در میان آتش میکشند. دوم، غلهایی که دستهایشان را به گردنهایشان میبندد و آنان را در زنجیر اسارت گرفتار میسازد. سوم، آتشی شعلهور و سوزان که از هر سو آنان را فرا میگیرد و عذابی دردناک برایشان فراهم میآورد. این وعده الهی قطعی است و هیچ راه گریزی از آن نیست؛ چرا که خداوند عادل است و کفر و ناسپاسی را بیپاسخ نمیگذارد.

فواید و پیامهای آیه:

• این آیه هشدار جدی به انسانهاست که عاقبت کفر و انکار حق، عذابی دردناک و جاودان است؛ پس عاقلانه آن است که پیش از فرا رسیدن آن، بهسوی ایمان و اطاعت خداوند بازگردیم.
• عدالت الهی اقتضا میکند که نیکوکاران پاداش و بدکاران کیفر ببینند؛ این آیه نشاندهنده عدل خداوند است که برای هر گروهی سزای اعمالشان را آماده کرده است.
• یادآوری عذاب جهنم، انسان را به شکرگزاری از نعمت هدایت و ایمان وا میدارد و او را در مسیر بندگی خداوند استوارتر میسازد.
• این آیه دعوتی غیرمستقیم به رحمت الهی است؛ چرا که خداوند با بیان عذاب کافران، در واقع راه نجات را به بندگان نشان میدهد و آنان را از خطر دور میسازد.