Ənfal surəsi — Ayə 58

Ayənin mənası:

"Və əgər bir qövmdən xəyanət ehtimalı hiss etsən, onlarla olan müqaviləni poz və onlara bərabər şəkildə bildir. Şübhəsiz ki, Allah xainləri sevməz." (Ənfal, 58)

Kəlmələrin izahı:

• "Təxafən" – qorxmaq, ehtimal etmək, bir şeyin baş verəcəyindən xəbərdar olmaq.
• "Xiyanət" – əhdə vəfa etməmək, müqaviləni pozmaq, gizli şəkildə zərər vermək.
• "Fənbiz" – atmaq, geri qaytarmaq, ləğv etmək, pozmaq.
• "Əla səvain" – bərabər şəkildə, hər iki tərəfin eyni məlumata sahib olması, yəni müqavilənin pozulduğunu hər iki tərəfin bilməsi.

Təfsir:

Ey Allahın Rəsulu! Əgər səninlə müqavilə bağlamış bir qövmdən xəyanət əlamətləri görsən – onların əhdi pozacaqlarına dair güclü ehtimal və ya açıq nişanələr hiss etsən – o zaman onlarla olan müqaviləni dərhal poz və bu barədə onlara açıq şəkildə bildir. Bu bildiriş elə olmalıdır ki, hər iki tərəf müqavilənin artıq qüvvədə olmadığını bərabər şəkildə bilsin. Yəni sən onları xəbərdar etmədən, qəflətən üzərinə hücum etmə. Çünki onları xəbərdar etmədən müqaviləni pozmaq və ya onlara qarşı hərəkətə keçmək özü də bir xəyanətdir. Allah-Təala xainləri sevməz, əksinə, onlara qəzəblənər və onları cəzalandırar. Odur ki, sən də xəyanətdən çəkin və hər işində ədalətli ol.

Bu ayə bizə müsəlmanların əxlaqının nə qədər uca olduğunu göstərir. İslam dini hətta düşmənlə münasibətdə belə ədaləti, doğruluğu və vəfağı əmr edir. Əgər müqavilə pozulacaqsa, bu, açıq və bərabər şəkildə elan edilməlidir ki, heç bir tərəf aldanmasın. Bu, müsəlmanların sözünün etibarlı olduğunu və onların verdiyi vədin qüvvətli olduğunu göstərir.

Ey müsəlman! Bu ayədən öyrən ki, sənin əxlaqın, sözün və əməlin hər zaman doğru və etibarlı olmalıdır. Hətta çətin vəziyyətlərdə belə, Allahın sevmədiyi xəyanətdən uzaq dur. Çünki Allah-Təala xainləri sevməz, amma vəfalıları, doğru danışanları və əhdlərinə sadiq qalanları sevir və onlara dünyada da, axirətdə də gözəl mükafatlar bəxş edir. Gəlin, hər zaman doğru olaq, verdiyimiz sözə sadiq qalaq və Allahın sevgisini qazanaq!