Аль-Бурудж сүрөсү — Аят 18

1. Сөздөрдүн мааниси:

• فِرْعَوْنُ (Фиръавн): Мысырдын залым падышасы, Муса пайгамбарга (а.с.) каршы чыккан жана өзүн кудай деп жарыялаган каапыр башчы.
• ثَمُودُ (Самуд): Салих пайгамбардын (а.с.) коому, алар да пайгамбарды жалганга чыгарып, азапка кабылган эл.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Бул аятта Аллах Таала пайгамбарга (с.а.в.) жана ага каршы чыккандарга өткөн коомдордун тагдырын эскертип жатат. Алдынкы аяттарда «Жоокерлер, Фиръавн жана Самуд жөнүндөгү кабар сага келдиби?» деп айтылган. Бул аят ошол эки коомдун атын тактап көрсөтүп турат.

Фиръавн — Мысырдын эң оор залым падышасы болгон. Ал Муса пайгамбарды (а.с.) жалганга чыгарып, эли менен кошо Аллахтын азабына кабылган. Ал өзүнүн күчүнө, байлыгына жана бийлигине таянып, чындыкты четке каккан. Бирок Аллах аны деңизде сууга чөктүрүп, бүт аскерлери менен кыйраткан.

Самуд — Салих пайгамбардын (а.с.) коому. Алар тоолорду оюп, кереметтүү үйлөрдү куруп, кубаттуу жана бай эл болушкан. Бирок алар пайгамбарды жалганга чыгарып, Аллахтын буйругун аткарбай, текеберленишкен. Натыйжада алар катуу үн жана зилзала менен кыйратылган.

Бул эки коом — тарыхтагы эң атактуу каапыр коомдордун үлгүсү. Алардын кыйрашы Мекке каапырлары үчүн эскертүү болгон: эгер силер да пайгамбарды жалганга чыгара берсеңер, силерге да ушундай азап келет.

1. Алынган пайдалар:

• Тарых сабак: Аллах өткөн коомдордун кабарын бизге калтырган, ошондуктан биз андан сабак алышыбыз керек. Ким чындыкты четке какса, анын акыбети оор болот.
• Кудайдын адилеттиги: Фиръавн сыяктуу кубаттуу залымдар да, Самуд сыяктуу бай коомдор да Аллахтын азабынан кутула алган эмес. Бул Аллахтын адилеттигинин далили.
• Пайгамбарларга ишенүү: Бардык пайгамбарлар бир эле чындыкты алып келген. Аларды жалганга чыгаруу — Аллахка каршы чыгуу.
• Тообо кылуу мүмкүнчүлүгү: Аллах бизге ушул сыяктуу эскертүүлөрдү берип, тообо кылууга мүмкүнчүлүк берүүдө. Бул Анын ырайымынын белгиси.
• Курандын чындыгы: Бул окуялар Куранда так жазылган, ал эми тарых да муну тастыктайт. Бул Курандын Аллах тарабынан түшүрүлгөн китеп экенин көрсөтөт.
• Ыймандуу болууга чакырык: Бул окуялар бизди ыймандуу болууга, пайгамбардын жолун кармоого жана текеберликтен алыс болууга чакырат.