Buruj surasi — Oyat 5

Kalimalarning ma'nolari:

• النَّارِ – olov.
• ذَاتِ الْوَقُودِ – o'tin va yonilg'i bilan alangalanadigan, ya'ni o'tinli, yonilg'ili olov.

Tafsir (Sharh):

Bu oyatda Alloh taolo zolimlarning mo'minlarga qilgan ishlarini bayon qilmoqda. Ular mo'minlarni azoblash uchun chuqur xandaqlar qazib, uni o'tin va yonilg'i bilan to'ldirib, olov yoqishgan edi. Bu olov shu qadar qizg'in va kuchli ediki, uni o'tinlar va yonilg'ilar doimiy ravishda alangalatib turardi. Bu bilan ular mo'min kishilarni eng og'ir va dahshatli azob bilan qiynashni niyat qilishgan edi. Ular bu olovni yoqib, mo'minlarni unga tashlab, ularni imonlaridan qaytarishni yoki halok etishni maqsad qilishgan. Bu hol ularning haddan oshgan zulmi va yovuzligini ko'rsatadi. Alloh taolo bu voqeani zikr qilish orqali mo'minlarga sabr qilishlarini va zolimlarning oxir-oqibatda halok bo'lishlarini eslatmoqda.

Foydalar va saboqlar:

• Bu oyatdan mo'minlarning e'tiqodlarida sobit qadam bo'lishlari, hatto eng og'ir azob-uqubatlarga duchor bo'lishsa ham, iymonlaridan qaytmasliklari o'rnak bo'ladi.
• Zolimlarning kuchi va qudrati qanchalik katta bo'lmasin, ularning zulmi Allohning huzurida bebahodir va ular oxiratda qattiq jazolanishadi.
• Bu voqea mo'minlarga sabr va matonatni o'rgatadi hamda ularga dunyo azobining vaqtinchalik ekanini, asl mukofot esa oxiratda ekanini eslatadi.
• Alloh taolo o'z bandalarining holini to'liq ko'rib turuvchi va ularning sabrlarini mukofotlovchi ekanini anglatadi.