Sure Tevbe — Ayet 46

Kelime Anlamları:

• Uddet (عُدَّة): Savaş için hazırlanan azık, binek ve gerekli teçhizat.
• İnbiâs (انبِعَاث): Hızlıca harekete geçme, yola koyulma.
• Tesbît (تَثْبِيط): Bir kimseyi bir işten alıkoymak, onu yavaşlatmak ve vazgeçirmek.

Tefsir:

Ey Peygamber! Bu âyet, Tebük Seferi'ne katılmak istemeyen münafıkların durumunu açık bir şekilde ortaya koymaktadır. Eğer bu kimseler gerçekten seninle birlikte cihada çıkmayı samimiyetle istemiş olsalardı, bunun gereği olarak sefere çıkmak için azık, binek ve savaş malzemelerini önceden hazırlarlardı. Ancak onların bu yönde hiçbir hazırlık yapmadıkları görülmektedir. Bu da onların sözlerinde samimi olmadıklarının, kalplerinde savaştan kaçma niyeti taşıdıklarının açık bir göstergesidir.

Allah Teâlâ, onların iç yüzlerini bildiği için, onların bu sefere çıkmalarını dilememiştir. Çünkü onların orduya katılması, müminlerin arasına fitne ve fesat sokacak, aralarına ayrılık tohumları ekecekti. Bu sebeple Allah, onların kalplerine ağırlık ve tembellik vermiş, sefere çıkma isteklerini kırmıştır. Nihayetinde onlara, "Siz, geride kalanlarla (kadınlar, çocuklar, hastalar ve özürlülerle) birlikte oturun" denilmiştir. Bu, onların savaştan muaf tutulanlarla aynı konuma düştüklerini bildiren ilahi bir takdirdir.

Burada dikkat çeken önemli bir husus şudur: Allah, onların sefere çıkmalarını şer'an emretmiş, ancak kaderî olarak onların çıkmalarını dilememiştir. Yani onlar, kendi kötü niyetleri ve tembellikleri sebebiyle bu hayırlı işten mahrum kalmışlardır. Bu durum, müminler için büyük bir derstir: Amellerin kabulü, samimiyete ve Allah'ın rızasına bağlıdır. Kalbi hasta olanlar, hangi işe yönelirlerse yönelsinler, niyetleri bozuk olduğu için hayırdan nasip alamazlar.

Sevgili kardeşlerim! Bu âyet bize, Allah'ın dinine hizmet etmenin ve cihad gibi yüce bir gaye uğrunda fedakârlık yapmanın ancak samimi bir iman ve hazırlıkla mümkün olacağını öğretmektedir. Münafıkların durumu, tembellik ve bahanelerle dolu bir hayatın sonunun hüsran olduğunu göstermektedir. Bizler ise Allah'ın rızasını kazanmak için her türlü hayırlı işte öne geçmeli, tembellikten kaçınmalı ve niyetlerimizi her zaman saf ve halis tutmalıyız. Unutmayalım ki Allah, samimi kullarını asla yalnız bırakmaz ve onların gayretlerini boşa çıkarmaz. Hayırlı işlerde acele edelim, hazırlıklı olalım ve Allah'ın yardımına güvenelim. Çünkü zafer, sabredenlerle ve samimi olanlarladır.